İl · 20 gözlem
Aydın mantarları: hangi türler, ne zaman çıkar?
Haritamızda Aydın'da 20 doğrulanmış makro mantar gözlemi ve 10 tür var. En sık kaydedilenler danaburnu mantarı, kafes mantarı, mavi cincile ve tüylü maymuncuk mantarı; kayıtların çoğu aralık, nisan ve ocak aylarında yapılmış.
- gözlem
- 20
- tür
- 10
- zehirli tür
- 0
Bu sayfa Aydın için GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı mantar kayıtlarından derlenir; her ayın başında harita verisiyle birlikte kendiliğinden tazelenir. Ege Bölgesi içindedir. Bir kaydın olması, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Kayıt sayısı, mantarın bolluğundan çok o yörede kaç kişinin gözlem tuttuğunu yansıtır.
Aydın'da en çok kaydedilen türler sırasıyla danaburnu mantarı (Volvopluteus gloiocephalus), kafes mantarı (Clathrus ruber), mavi cincile (Collybia nuda), tüylü maymuncuk mantarı (Schizophyllum commune), tekne kukulcuk mantarı (Mycena seynii), saksağan mantarı (Coprinopsis picacea), puf mantarı (Lycoperdon perlatum) ve açık sevelen mantarı (Parasola plicatilis). Bu türlerin 5 tanesi ansiklopedimizde ayrıntılı olarak anlatılır; aşağıdaki ızgarada kayıt sayısıyla birlikte fotoğraflı gösterilir.
Mevsim dağılımı: tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 5'i eylül–kasım, yüzde 15'i mart–mayıs arasındadır. En yoğun aylar aralık, nisan ve ocak. Yağış, sıcaklık ve rakım mevsimi birkaç hafta öne ya da arkaya kaydırır.
Listenin devamında Aydın'da kaydı bulunan diğer türler: Pisolithus albus ve Battarrea phalloides. Tek kayıtlı türler de haritada ayrı ayrı görünür; her nokta kendi GBIF ya da iNaturalist kaydına bağlanır.
Aydın'da görülen türler
-
Danaburnu mantarıVolvopluteus gloiocephalus
10
-
Kafes mantarıClathrus ruber
2
-
Mavi cincileCollybia nuda
1
-
Tüylü maymuncuk mantarıSchizophyllum commune
1
-
Tekne kukulcuk mantarıMycena seynii
1
-
Saksağan mantarıCoprinopsis picacea
1
-
Puf mantarıLycoperdon perlatum
1
- Açık sevelen mantarıParasola plicatilis 1
- Pisolithus albus 1
-
Battarrea phalloides
1
Kayıt sayısına göre ilk 10 tür (toplam 10). Yenebilirlik yalnız ansiklopedimizdeki türlerde; bir kaydın olması toplanabileceği anlamına gelmez.
Yerel adlar
- Danaburnu mantarı Volvopluteus gloiocephalus: anız gülü mantarı, sümüklüce, kakilvik (kaynak: Wikipedia (EN): Volvopluteus gloiocephalus)
- Kafes mantarı Clathrus ruber: kırmızı kafes mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Clathrus ruber)
- Saksağan mantarı Coprinopsis picacea: saksağan mürekkep mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Coprinopsis picacea)
- Puf mantarı Lycoperdon perlatum: top mantar, inci puf mantarı, toz mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Lycoperdon perlatum)
İlgili rotalar
Bu yöre için henüz rota sayfamız yok. Kayıtların yoğunlaştığı ormanları yukarıdaki haritada görebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Aydın'da hangi mantarlar çıkar?
Haritamızdaki 20 gözleme göre Aydın'da 10 tür kaydedilmiştir. En sık görülenler danaburnu mantarı, kafes mantarı, mavi cincile, tüylü maymuncuk mantarı, tekne kukulcuk mantarı ve saksağan mantarı.
Aydın'da mantar ne zaman çıkar?
Kayıtların en çok düştüğü aylar aralık, nisan ve ocak. Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 5'i sonbaharda, yüzde 15'i ilkbaharda.
Aydın'da zehirli mantar var mı?
Ansiklopedimizdeki zehirli türlerden burada henüz kayıt yok; bu, zehirli mantar olmadığı anlamına gelmez. Tanımadığınız mantarı yemeyin.
Aydın'da mantarlara hangi yerel adlar verilir?
Kaynaklarda geçen halk adlarından bazıları: danaburnu mantarı: anız gülü mantarı, sümüklüce, kakilvik; kafes mantarı: kırmızı kafes mantarı; saksağan mantarı: saksağan mürekkep mantarı; puf mantarı: top mantar, inci puf mantarı, toz mantarı.
Aydın'da mantar toplamak serbest mi?
Devlet ormanlarında ticari toplama Orman Genel Müdürlüğü'nün iznine bağlıdır; millî park ve korunan alanlarda toplama yasaktır. Gitmeden önce orman işletme şefliğine ya da park müdürlüğüne sorun.
Aydın'da mantar nerede toplanır?
Bu yöre için henüz bir rota sayfamız yok; haritada noktalara bakarak kayıtların yoğunlaştığı ormanları görebilirsiniz. Kayıt olması toplama izni olduğu anlamına gelmez.
Bu sayfadaki sayılar ne kadar güncel?
Sayılar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; sayfadaki tür listesi, aylık grafik ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nin numarası 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (9)
- Wikipedia (EN): Volvopluteus gloiocephalus en.wikipedia.org
- First Nature: Volvopluteus gloiocephalus first-nature.com
- Wikipedia (EN): Clathrus ruber en.wikipedia.org
- First Nature: Clathrus ruber first-nature.com
- Wikipedia (EN): Coprinopsis picacea en.wikipedia.org
- Wikipedia (EN): Lycoperdon perlatum en.wikipedia.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir