İçeriğe geç
Mantar keşfet

Renge göre mantarlar · 9 tür

Kırmızı mantarlar

Kırmızı mantar denince ilk akla gelen sinek mantarıdır (Amanita muscaria) ve zehirlidir. Turuncu-kırmızı şapkalı türler arasında yenen imparator mantarı da vardır; bu yüzden renk tek başına hiçbir şey söylemez.

Parlak kırmızı şapka, üzerinde beyaz siğiller: masallardaki mantar sinek mantarıdır. Şapkası parlak kırmızı, bazen turuncu-sarıdır; beyaz ya da sarımsı piramit siğiller yağmurla yıkanıp kaybolabilir. Siğilsiz bir sinek mantarı, kırmızı şapkasıyla başka türlere çok benzeyebilir.

Bu sayfada şapkası kırmızı ya da kırmızı tonlu türleri bir araya getiriyoruz: zehirli sinek mantarı, yenen imparator mantarı (Amanita caesarea), yemeklik olmayan ve geleneksel kullanımıyla bilinen reishi (Ganoderma lucidum) ve kırmızı lekeli, ölümcül lifli şapka (Inosperma erubescens).

Renk tek başına yenebilirlik göstergesi değildir: aynı renkte hem yenen hem ölümcül türler vardır. Kırmızı bir mantarı yalnız rengine bakarak ne toplayın ne de atın; tür sayfasındaki özelliklere bakın, kesin tanıyı uzmana bırakın.

Kırmızı mantarlar: yenir mi, zehirli mi, ne zaman çıkar?

MantarDurumMevsim
Acı çilek mantarıTricholomopsis rutilansYenmezEki–Oca
Beneklisünger mantarıSuillus collinitusYenmezAğu–Oca, May
İmparator mantarıAmanita caesareaYenen türTem–Kas
Kafes mantarıClathrus ruberYenmezNis–May, Eki–Ara
KordisepsCordyceps militarisGeleneksel kullanımAğu–Kas
ReishiGanoderma lucidumGeleneksel kullanımHaz–Kas
Sığır diliFistulina hepaticaYenen türAğu–Kas
Sinek mantarıAmanita muscariaZehirliAğu–Kas
Şarap renkli hygrophorusHygrophorus russulaYenen türAğu–Ara

Durum sütunu rehber içindir, yeme kararı için yeterli değildir. Yabani mantarı uzmana yüz yüze göstermeden yemeyin. Yenen mantarlar · Zehirli mantarlar

Aynı renkteki zehirli benzerler

Sinek mantarı ile imparator mantarı aynı cinstendir (Amanita) ve şapkaları turuncudan kırmızıya uzanır. Yağmur siğilleri yıkadığında ayrım zorlaşır. İmparator mantarının sapı ve lamelleri sarıdır; sinek mantarınınki beyazdır. Yine de bu tek özellik güvenli tanı için yetmez.

Ölümcül lifli şapka beyazdan sarı-kahveye uzanır, üzerinde pembe-beyaz ve kırmızı leke ve çizgiler taşır. Kırmızı lekeli küçük bir mantar her zaman şüpheyle karşılanmalıdır.

Zehirlenme şüphesinde beklemeden 112'yi ya da Ulusal Zehir Danışma Merkezi'ni (114) arayın; mümkünse mantardan bir parçayı saklayın.

Kırmızı mantar yenir mi?

Kırmızı mantarların bir kısmı yenir, bir kısmı zehirli ya da ölümcüldür. İmparator mantarı yenen bir türdür ama uzman kesin tanımadan yenmez; sinek mantarı zehirlidir, ölümcül lifli şapka ölümcüldür. Reishi ise sert, odunsu dokusuyla yemeklik değildir.

Ayırt ettiren özellikler

Renkten çok yapıya bakılır. Sinek mantarında beyaz lameller ve beyaz siğiller, imparator mantarında sarı lameller ve sapın dibinde beyaz kese (volva) aranır. Reishi lamelsizdir; yelpaze ya da böbrek biçimli, vernik gibi parlak kırmızı-kahve bir raf mantarıdır. Ölümcül lifli şapkanın şapka kenarı düzensiz yarılır.

Reishi hakkında not

Reishi geleneksel Doğu Asya kullanımıyla bilinir ve üzerinde araştırmalar sürmektedir. Biz bir hastalığı önlediğini ya da tedavi ettiğini söylemiyoruz; kullanım kararı için hekime danışılmalıdır.

Sık sorulan sorular

Kırmızı mantar zehirli mi?

Kırmızı mantar denince akla gelen sinek mantarı zehirlidir. Ancak kırmızı şapkalı her mantar aynı değildir: imparator mantarı yenir, ölümcül lifli şapka ölümcüldür. Renk tek başına zehirli olup olmadığını göstermez.

Beyaz benekli kırmızı mantarın adı nedir?

Beyaz benekli kırmızı mantar sinek mantarıdır (Amanita muscaria). Benekler yağmurla yıkanabilir, bu yüzden beneksiz kırmızı bir Amanita da sinek mantarı olabilir.

Kırmızı mantar yenir mi?

Bazıları yenir, bazıları zehirlidir. Yenen imparator mantarı bile uzman kesin tanımadan yenmez; çünkü sinek mantarıyla karıştırılabilir.

İmparator mantarı ile sinek mantarı nasıl ayırt edilir?

İmparator mantarının lamelleri ve sapı sarı, sinek mantarınınki beyazdır; sinek mantarında çoğu zaman beyaz siğiller bulunur. Bu farklar ipucudur, tek başına güvenli tanı değildir.

Reishi kırmızı bir mantar mı?

Evet, reishinin şapkası kırmızı-kahve ve vernik gibi parlaktır. Odunsu dokusu nedeniyle yemeklik değildir; geleneksel kullanımı bilinir, sağlık etkileri araştırılmaktadır.

Kırmızı mantar yedim, ne yapmalıyım?

Zehirlenme şüphesinde beklemeden 112'yi ya da Ulusal Zehir Danışma Merkezi'ni (114) arayın; mümkünse mantardan bir parçayı saklayın. Belirtilerin geç başlaması güvende olduğunuz anlamına gelmez.

Kaynaklar

  1. Wikipedia (EN): Amanita muscaria en.wikipedia.org
  2. Vikipedi (TR): Sinek mantarı tr.wikipedia.org
  3. First Nature: Amanita muscaria first-nature.com
Tüm kaynaklar (11)
  1. First Nature: Amanita caesarea first-nature.com
  2. Wikipedia (EN): Amanita caesarea en.wikipedia.org
  3. Vikipedi (TR): İmparator mantarı tr.wikipedia.org
  4. Wikipedia (EN): Ganoderma lucidum en.wikipedia.org
  5. Vikipedi (TR): Ganoderma lucidum tr.wikipedia.org
  6. First Nature: Ganoderma lucidum first-nature.com
  7. Wikipedia (EN): Inosperma erubescens en.wikipedia.org
  8. Wikipedia (EN): Psilocybe semilanceata en.wikipedia.org

Diğer renkler

Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir