Köknar kanlıca mantarı
Lactarius salmonicolor · Russulaceae
Köknar kanlıca mantarı (Lactarius salmonicolor), yalnız köknar altında çıkan, somon turuncusu şapkalı ve turuncu sütlü bir sütlü mantardır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğü6 kaynakla kontrol edildiDüzeltme bildir
Köknar kanlıca mantarı (Lactarius salmonicolor), yalnız köknar altında çıkan, somon turuncusu şapkalı ve turuncu sütlü bir sütlü mantardır. Kanlıcanın yakın akrabasıdır; ondan farklı olarak neredeyse hiç yeşile dönmez. Bazı kaynaklar yenir sayar, ama tartışmalıdır ve kanlıca grubu zehirli sütlü mantarlarla karışmaya açık olduğu için önerimiz yememektir.

Nasıl tanınır?
Köknar kanlıca mantarı parça parça
Halka ve volva yok Spor izi: Soluk krem-pembemsi Hafif meyvemsi; tadı hafif, sonra acımsı.
Ne zaman, nerede
Haz, Ağu–Kas
- Oca
- Şub
- Mar
- Nis
- May
- Hazmevsimde
- Tem
- Ağumevsimde
- Eylmevsimde
- Ekimevsimde
- Kasmevsimde
- Ara
Köknar kanlıca mantarı Avrupa'da yaz sonundan kasıma kadar çıkar. Türkiye'deki harita kayıtlarımız haziran (Ankara) ve ekim (Bolu) aylarındadır.
Tipi Yenmez
Görüldüğü aylar HaziranAğustosEylülEkimKasım
Görüldüğü bölgeler Karadeniz Bölgesiİç Anadolu BölgesiAnkaraBolu
Köknar kanlıca mantarı nerede yetişir?
Yalnız köknar (Abies) altında, çoğu zaman kireçli ya da nötr topraklarda; köknarla mikoriza kurar. Türkiye'de Uludağ köknarı ve Toros köknarı ormanlarında beklenir.
Köknar kanlıca mantarı Türkiye'de nerede bulunur?
Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 2 kayıt vardır: Ankara (haziran) ve Bolu (ekim). iNaturalist'te Türkiye'den araştırma düzeyinde 14 gözlem bulunur ve tür orada Köknar Kanlıca Mantarı adıyla geçer. Kastamonu yöresinden de yayımlanmıştır (Ünal ve Karadeniz, 2020, Ağaç ve Orman).
Hangi ayda çıkar
- Oca0
- Şub0
- Mar0
- Nis0
- May0
- Haz1
- Tem0
- Ağu0
- Eyl0
- Eki1
- Kas0
- Ara0
2 il, 2 gözlem (GBIF, iNaturalist); ay dağılımı gözlem tarihlerinden. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.
Köknar kanlıca mantarı için son gözlemler
"Temsilî" kartlarda görsel türün kendi fotoğrafıdır; gözlemin fotoğrafı lisansı nedeniyle burada gösterilemez, kaynağında görülebilir.

Karıştırılabilir
Neyle karıştırılabilir?
Köknar kanlıca mantarı aşağıdaki türlerle karıştırılabilir. Her kartta benzer türün fotoğrafı ve Köknar kanlıca mantarı ile arasındaki ayırt edici fark var.

Yenen tür
Köknar kanlıca mantarı değil
Kanlıca Lactarius deliciosus
Kanlıca çam altında çıkar, havuç turuncusudur ve ellenince belirgin yeşile döner. Köknar kanlıca mantarı yalnız köknar altındadır ve neredeyse hiç yeşillenmez.
Yenmez
Köknar kanlıca mantarı değil
Lactarius deterrimus Lactarius deterrimus
Ladin ve çam altında çıkar, hızla ve yaygın yeşile döner, sütü dakikalar içinde şarap kırmızısına döner.
Yenen tür
Köknar kanlıca mantarı değil
Kızıl sütlü çıntar Lactarius sanguifluus
Kızıl sütlü çıntarın sütü baştan kan kırmızısı-mordur ve çam altında çıkar.
Zehirli
Köknar kanlıca mantarı değil
Yünlü sütlü mantar Lactarius torminosus
Pembemsi ve kenarı yünlü-tüylüdür, huş yanında çıkar, sütü beyaz ve acıdır.
Zehirli
Köknar kanlıca mantarı değil
Lactarius pubescens Lactarius pubescens
Soluk pembe-krem, kenarı tüylü, huş altında; sütü beyaz ve çok acıdır.
Yenmez
Köknar kanlıca mantarı değil
Fındık mantarı Lactarius pyrogalus
Gri-kahverengimsidir, fındık ve gürgen altında çıkar, beyaz sütü yakıcı acıdır.
Köknar kanlıca mantarını bazı kaynaklar yenir sayar, bazıları kalitesiz bulur; kanlıca grubu zehirli sütlü mantarlarla sık karıştırılır ve Türkiye'de bu karışma zehirlenmelere yol açmıştır. Önerimiz yememektir. Zehirlenme şüphesinde 114 UZEM'i arayın ve mantardan kalan parçayı saklayın.
Sık sorulanlar
Köknar kanlıca mantarı yenir mi?
Önerimiz yememektir. Bazı kaynaklar yenir sayar, ama tartışmalıdır ve zehirli sütlü mantarlarla karışabilir.
Kanlıcadan nasıl ayrılır?
Yalnız köknar altında çıkar, rengi somon turuncusudur ve neredeyse hiç yeşile dönmez. Kanlıca çam altındadır ve belirgin yeşillenir.
Zehirli mi?
Zehirli sayılmaz. Asıl risk, beyaz sütlü ve acı zehirli Lactarius türleriyle karıştırılmasıdır.
Hangi ağacın altında çıkar?
Yalnız köknar altında; köknarla ortak yaşam (mikoriza) kurar.
Ne zaman çıkar?
Avrupa'da yaz sonundan kasıma; Türkiye kayıtlarımız haziran ve ekim aylarındadır.
Sütü ne renktir?
Turuncudur; zamanla hafif kızarabilir ama yeşile dönmez.
Türkçe adı nereden gelir?
Köknar kanlıca mantarı adı iNaturalist'te bu türe verilen Türkçe addır ve köknara bağlı yaşamasına işaret eder.
Türkiye'de nerede görülür?
Harita verimizde Ankara ve Bolu'dan 2 kayıt vardır; Kastamonu'dan da yayımlanmıştır. iNaturalist'te 14 araştırma düzeyinde gözlem vardır.
Köknar kanlıca mantarı hangi aylarda çıkar?
Takvimimizde köknar kanlıca mantarı mevsimi: Haz, Ağu–Kas. Köknar kanlıca mantarı Avrupa'da yaz sonundan kasıma kadar çıkar. Türkiye'deki harita kayıtlarımız haziran (Ankara) ve ekim (Bolu) aylarındadır.
Köknar kanlıca mantarı nerede yetişir?
Yalnız köknar (Abies) altında, çoğu zaman kireçli ya da nötr topraklarda; köknarla mikoriza kurar. Türkiye'de Uludağ köknarı ve Toros köknarı ormanlarında beklenir.
Köknar kanlıca mantarı Türkiye'de nerede görülür?
Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 2 kayıt vardır: Ankara (haziran) ve Bolu (ekim). iNaturalist'te Türkiye'den araştırma düzeyinde 14 gözlem bulunur ve tür orada Köknar Kanlıca Mantarı adıyla geçer. Kastamonu yöresinden de yayımlanmıştır (Ünal ve Karadeniz, 2020, Ağaç ve Orman).
Köknar kanlıca mantarı hangi mantarlarla karıştırılır?
Köknar kanlıca mantarı şu türlerle karıştırılabilir: kanlıca (Lactarius deliciosus, yenen tür), lactarius deterrimus (Lactarius deterrimus, yenmez), kızıl sütlü çıntar (Lactarius sanguifluus, yenen tür), yünlü sütlü mantar (Lactarius torminosus, zehirli), lactarius pubescens (Lactarius pubescens, zehirli) ve fındık mantarı (Lactarius pyrogalus, yenmez). Farklar bu sayfada karşılaştırılır.
Benzer türler
-
Fındık mantarıLactarius pyrogalusYenmez
-
Lactarius deterrimusLactarius deterrimusYenmez
-
Geyik mantarıLactifluus volemusYenen tür
-
KanlıcaLactarius deliciosusYenen tür
-
Kızıl sütlü çıntarLactarius sanguifluusYenen tür
-
Yeşil mantarRussula virescensYenen tür
-
Acı çilek mantarıTricholomopsis rutilansYenmez
-
Almabeni mantarıParalepista flaccidaYenmez
Kaynaklar
- Mumcu Küçüker ve Başkent (2015), Mycorrhiza: Lactarius deliciosus ve L. salmonicolor yayılış modeli pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Ünal ve Karadeniz (2020), Ağaç ve Orman dergisi 1(2): Kastamonu yöresinde tespit edilen Lactarius türleri dergipark.org.tr
- Wikipedia (EN): Lactarius salmonicolor en.wikipedia.org
Tüm kaynaklar (6)
- First Nature: Lactarius salmonicolor, Salmon Milkcap first-nature.com
- iNaturalist: Lactarius salmonicolor (Türkçe ad ve Türkiye gözlemleri) inaturalist.org
- GBIF: Türkiye kayıtları gbif.org
Fotoğraf kaynakları (8)
- File:Lactarius salmonicolor cropped.jpg · Lactarius_salmonicolor.jpg: Eric Steinert derivative work: Ak ccm (talk) · CC BY-SA 3.0
- Lactarius salmonicolor · iNaturalist #99773414 · Tobias Schönberg · CC0
- Lactarius salmonicolor · iNaturalist #250426493 · Gergely Nigg · CC BY 4.0
- Lactarius salmonicolor · iNaturalist #250657118 · Mirko Ubović · CC0
- File:Lactarius salmonicolor (Haute-Loire, France) 02.jpg · Adrien BENOIT à la GUILLAUME · CC BY-SA 4.0
- Lactarius salmonicolor · iNaturalist #316485500 · Markus Krieger · CC BY 4.0
- File:Lactarius salmonicolor (Haute-Loire, France) 03.jpg · Adrien BENOIT à la GUILLAUME · CC BY-SA 4.0
- Lactarius salmonicolor · iNaturalist #96157792 · Piotr Lukasik · CC BY 4.0
Temsilî
Temsilî