Sarı saplı craterellus
Craterellus lutescens · Cantharellaceae
Kahverengi huni biçimli şapkası, parlak sarı-turuncu içi boş sapı ve altında lamel yerine neredeyse düz, soluk turuncu kırışıklıkları olan narin bir orman mantarı.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğü5 kaynakla kontrol edildiDüzeltme bildir
Kahverengi huni biçimli şapkası, parlak sarı-turuncu içi boş sapı ve altında lamel yerine neredeyse düz, soluk turuncu kırışıklıkları olan narin bir orman mantarı. Borazan mantarı ve horozmantarının akrabasıdır. Yenen bir tür olarak bilinir, ama uzman tanımadan yenmez.

Nasıl tanınır?
Sarı saplı craterellus parça parça
Halka ve volva yok Spor izi: Beyaz ile soluk pembemsi krem Hoş, meyvemsi kokulu; eti ince ve esnek.
Ne zaman, nerede
Eyl–Şub
- Ocamevsimde
- Şubmevsimde
- Mar
- Nis
- May
- Haz
- Tem
- Ağu
- Eylmevsimde
- Ekimevsimde
- Kasmevsimde
- Aramevsimde
Avrupa'da sonbahardan kış başına kadar çıkar; Türkiye GBIF kayıtları eylülden şubata kadardır, en çok kasım ve ocakta.
Tipi Yenen
Bu ay toplanır EylülEkimKasımAralıkOcakŞubat
Rengi KahverengiSarı
Görüldüğü bölgeler Karadeniz BölgesiMarmara BölgesiSinopTrabzonKocaeliİstanbul
Sarı saplı craterellus nerede yetişir?
Nemli, yosunlu ormanlarda, çoğu zaman iğne yapraklı ağaçlar altında ve dere kenarlarında kalabalık gruplar hâlinde yetişir; ağaçlarla mikoriza kurar.
Sarı saplı craterellus Türkiye'de nerede bulunur?
Türkiye kayıtları çoğunlukla İstanbul'un Belgrad Ormanı ve Aydos çevresinden gelir; Kocaeli, Sinop ve Trabzon'da da kaydı vardır.
Hangi ayda çıkar
- Oca4
- Şub3
- Mar0
- Nis0
- May0
- Haz0
- Tem0
- Ağu0
- Eyl2
- Eki2
- Kas5
- Ara0
Türkiye sarı saplı craterellus haritası: bütün iller ve aylar →
4 il, 16 gözlem (GBIF, iNaturalist); ay dağılımı gözlem tarihlerinden. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.
Sarı saplı craterellus için son gözlemler
-
İstanbul17.02.2024 · iNaturalist© Güneş Bodur · CC BY -
İstanbul10.01.2024 · iNaturalist© Umut Nuri Erdoğan · CC BY -
İstanbul30.10.2022 · iNaturalist© Umut Nuri Erdoğan · CC BY -
Temsilî
İstanbul23.11.2025 · iNaturalist -
Temsilî
İstanbul10.01.2024 · iNaturalist -
Temsilî
İstanbul30.11.2023 · iNaturalist -
Temsilî
Kocaeli6.02.2022 · iNaturalist -
Temsilî
İstanbul10.11.2019 · GBIF - Haritada gör
"Temsilî" kartlarda görsel türün kendi fotoğrafıdır; gözlemin fotoğrafı lisansı nedeniyle burada gösterilemez, kaynağında görülebilir.


Karıştırılabilir
Neyle karıştırılabilir?
Sarı saplı craterellus aşağıdaki türlerle karıştırılabilir. Her kartta benzer türün fotoğrafı ve Sarı saplı craterellus ile arasındaki ayırt edici fark var.

Yenen tür
Sarı saplı craterellus değil
Kış horozmantarı Craterellus tubaeformis
Altında belirgin, çatallanan damar gibi kırışıklar vardır ve sapı daha soluk sarı-gridir.
Yenen tür
Sarı saplı craterellus değil
Borazan mantarı Craterellus cornucopioides
Tamamen gri-siyah renklidir, sapı da sarı değildir.
Yenmez
Sarı saplı craterellus değil
Sahte horozmantarı Hygrophoropsis aurantiaca
Tamamen turuncudur, altında çatallanan gerçek ince lameller vardır ve sapı içi doludur.
Ölümcül
Sarı saplı craterellus değil
Ölümcül perdeli mantar Cortinarius orellanus
Turuncu-kahverengi şapkalıdır ama altında gerçek, pas rengi lameller vardır ve spor izi pas kahverengisidir; böbrek hasarı yapan ölümcül bir türdür.
Sarı saplı craterellus tüketim önerileri
Önce güvenlik. Huni biçimli turuncu-kahverengi mantarlar arasında gerçek lamelli ölümcül perdeli mantarlar bulunur; altında lamel değil düz ya da hafif kırışık bir yüzey olduğu doğrulanmadan toplanmaz. Yalnız uzman tanıyınca ve iyi pişirilerek yenir.
Nasıl hazırlanır?
Altı tek tek kontrol edilir: düz ya da hafif kırışık olmalı, gerçek lamel olmamalı. Topraklıysa soğuk suda hızla çalkalanıp kurulanır.
Nasıl pişirilir?
Yalnız iyi pişirilerek yenir; tarifimizde makarna sosu olarak hazırlanır.
Nelerle uyumlu?
- sarı saplı craterellus
- sarımsak
- sızma zeytinyağı
- maydanoz
- tagliatelle ya da spagetti
Kaynak: Wikipedia · uygulama ayrıntıları tariflerimizden.
Tarif
Sarı saplı craterellus nasıl saklanır?
Yetiştir, satın al
Sarı saplı craterellus fiyat listesi
| Ürün | Biz | Piyasa (kaynaklı, tarihli) |
|---|---|---|
| Taze sarı saplı craterellus | Sipariş üzerine · sor | — |
| Kurutulmuş sarı saplı craterellus | Sipariş üzerine · sor | — |
Sarı saplı craterellus ürünlerimizi küçük partilerle, sipariş üzerine hazırlıyoruz; fiyat ve teslim tarihini talebine göre e-postayla bildiririz. Piyasa sütunu başka satıcıların sayfasında belirtilen tarihte görülen fiyatlardır; bizim fiyatımız değildir ve değişmiş olabilir.
Sık sorulanlar
Craterellus lutescens yenir mi?
Yenen bir tür olarak bilinir. Uzman tanımadan yenmez.
Türkçe adı var mı?
Kaynakla doğrulanmış yerleşik bir Türkçe halk adı bulamadık; bu sayfada betimleyici olarak sarı saplı craterellus diyoruz.
Nasıl tanınır?
Kahverengi huni biçimli şapka, parlak sarı-turuncu içi boş sap ve altında lamel yerine neredeyse düz, soluk turuncu yüzey birlikte aranır.
Kış horozmantarından nasıl ayrılır?
Kış horozmantarının (Craterellus tubaeformis) altında belirgin çatallı damarlar vardır ve sapı daha soluk renklidir; bu türün altı neredeyse düzdür, sapı parlak sarıdır.
Zehirli benzeri var mı?
Turuncu-kahverengi ölümcül perdeli mantar (Cortinarius orellanus) karışabilir; onun altında gerçek pas rengi lameller vardır.
Türkiye'de nerede ve ne zaman çıkar?
Nemli, yosunlu ormanlarda. GBIF kayıtları çoğunlukla İstanbul'dan, ayrıca Kocaeli, Sinop ve Trabzon'dandır; eylülden şubata kadar.
Sarı saplı craterellus yenir mi?
Evet, sarı saplı craterellus yenen bir türdür. Doğadan toplananı ancak bir uzman kesin olarak tanıdıktan sonra yiyin; ölümcül perdeli mantar (Cortinarius orellanus) ile karıştırılabilir. Huni biçimli turuncu-kahverengi mantarlar arasında gerçek lamelli ölümcül perdeli mantarlar bulunur; altında lamel değil düz ya da hafif kırışık bir yüzey olduğu doğrulanmadan toplanmaz. Yalnız uzman tanıyınca ve iyi pişirilerek yenir.
Sarı saplı craterellus hangi aylarda çıkar?
Takvimimizde sarı saplı craterellus mevsimi: Eyl–Şub. Avrupa'da sonbahardan kış başına kadar çıkar; Türkiye GBIF kayıtları eylülden şubata kadardır, en çok kasım ve ocakta.
Sarı saplı craterellus nerede yetişir?
Nemli, yosunlu ormanlarda, çoğu zaman iğne yapraklı ağaçlar altında ve dere kenarlarında kalabalık gruplar hâlinde yetişir; ağaçlarla mikoriza kurar.
Sarı saplı craterellus Türkiye'de nerede görülür?
Türkiye kayıtları çoğunlukla İstanbul'un Belgrad Ormanı ve Aydos çevresinden gelir; Kocaeli, Sinop ve Trabzon'da da kaydı vardır.
Sarı saplı craterellus hangi mantarlarla karıştırılır?
Sarı saplı craterellus şu türlerle karıştırılabilir: kış horozmantarı (Craterellus tubaeformis, yenen tür), borazan mantarı (Craterellus cornucopioides, yenen tür), sahte horozmantarı (Hygrophoropsis aurantiaca, yenmez) ve ölümcül perdeli mantar (Cortinarius orellanus, ölümcül). Farklar bu sayfada karşılaştırılır.
Benzer türler
-
Borazan mantarıCraterellus cornucopioidesYenen tür
-
Aslan yelesiHericium erinaceusYenen tür
-
At mantarıAgaricus arvensisYenen tür
-
Bal mantarıArmillaria melleaYenen tür
-
Büyük huni şapkaInfundibulicybe geotropaYenen tür
-
Çaşır mantarı (kral istiridye)Pleurotus eryngiiYenen tür
-
Çayır mantarıAgaricus campestrisYenen tür
-
Çöl trüfüTerfezia spp.Yenen tür
Kaynaklar
- Huang ve ark. (2017), Journal of Agricultural and Food Chemistry: Craterellus lutescens'ten asetilenik asitler pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Wikipedia (EN): Craterellus lutescens en.wikipedia.org
- GBIF: Türkiye kayıtları gbif.org
Tüm kaynaklar (5)
- iNaturalist: Türkiye gözlemleri inaturalist.org
- MushroomExpert: Craterellus lutescens mushroomexpert.com
Fotoğraf kaynakları (11)
- File:Craterellus lutescens 097cbd5f-d72a-446f-9022-1cd6db6dee40.jpg · Svein Olav B. Drangeid · CC BY-SA 4.0
- File:Craterellus lutescens collection.jpg · mycobel · CC BY 4.0
- File:Craterellus lutescens.jpg · mycobel · CC BY 4.0
- File:Craterellus lutescens 01.jpg · Lucian Clanet · CC BY 4.0
- Craterellus lutescens · iNaturalist #322813183 · Jamie O'Neill · CC BY 4.0
- File:2016-09-15 Craterellus lutescens Fr. (Fr.) 692587.jpg · Igor (Igor_Yevdokimov) at Mushroom Observer, a source for mycological · CC BY-SA 3.0
- Craterellus lutescens · iNaturalist #252073985 · Darío Estraviz López · CC BY 4.0
- Craterellus lutescens · iNaturalist #145843637 · Mario Bassini · CC BY 4.0
- iNaturalist: İstanbul, 17.02.2024 · Güneş Bodur · CC BY
- iNaturalist: İstanbul, 10.01.2024 · Umut Nuri Erdoğan · CC BY
- iNaturalist: İstanbul, 30.10.2022 · Umut Nuri Erdoğan · CC BY
