İçeriğe geç
Mantar keşfet
Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), genel görünüş
Norbert Nagel · CC BY-SA 3.0
Yenmez

Kıllı katmantarı

Stereum hirsutum · Stereaceae

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), ölü yapraklı ağaç dallarında ve kütüklerde kat kat raflar ya da kabuk gibi yayılan, üstü tüylü ve sarı-turuncu bantlı, altı düz (gözeneksiz) ince bir mantardır.

Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğü6 kaynakla kontrol edildiDüzeltme bildir

FamilyaStereaceae
MevsimTem–Eki, Ara–May
Spor iziBeyaz
Şapka çapı1–4 cm
Türkiye kaydı47 gözlem
YetiştirmeYalnız doğada
DurumYenmez

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), ölü yapraklı ağaç dallarında ve kütüklerde kat kat raflar ya da kabuk gibi yayılan, üstü tüylü ve sarı-turuncu bantlı, altı düz (gözeneksiz) ince bir mantardır. Sert ve derimsi olduğundan yenmez. Hindi kuyruğuna benzer, ama altında gözenek yoktur.

Eski / eş adları: Thelephora hirsuta

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), doğal ortamında

Nasıl tanınır?

Kıllı katmantarı parça parça

Halka ve volva yok Spor izi: Beyaz Belirgin bir kokusu yoktur; eti ince, sert ve derimsidir.

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), şapka, üstten görünüş
ŞapkaRaf ya da kabuk biçiminde, 1–4 cm genişliğinde, ince ve dalgalı kenarlı; üstü sık tüylü, sarı, turuncu ve gri-kahverengi bantlıdır. Kurudukça solar.
Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), düz alt yüzey, yakın plan
Düz alt yüzeyAlt yüzey düzdür, gözenek ya da lamel yoktur; parlak sarı-turuncu, yaşlanınca soluk krem-kahverengi olur.
SapSapı yoktur, doğrudan oduna yapışır.

Ne zaman, nerede

Tem–Eki, Ara–May

  1. Ocamevsimde
  2. Şubmevsimde
  3. Marmevsimde
  4. Nismevsimde
  5. Maymevsimde
  6. Haz
  7. Temmevsimde
  8. Ağumevsimde
  9. Eylmevsimde
  10. Ekimevsimde
  11. Kas
  12. Aramevsimde

Kıllı katmantarı yıl boyu ağaçta kalır; kayıtlarımız neredeyse her aya yayılır, en çok mayısta ve kış sonunda (ocak, mart).

Tipi Yenmez

Görüldüğü aylar OcakŞubatMartNisanMayısTemmuzAğustosEylülEkimAralık

Rengi SarıTuruncu

Görüldüğü bölgeler Karadeniz BölgesiAkdeniz BölgesiEge BölgesiMarmara BölgesiDüzceTekirdağManisaMuğlaBoluBursaİstanbulBalıkesir

Kıllı katmantarı nerede yetişir?

Ölü ya da kesilmiş yapraklı ağaçlarda: meşe, kayın, gürgen, fındık ve kavak dalları, kütükler ve odun yığınları. Odunda beyaz çürüklük yapar.

Kıllı katmantarı Türkiye'de nerede bulunur?

Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 47 kayıt vardır; en çok İstanbul'dan (19), ayrıca Manisa, Muğla, Bolu, Balıkesir, Bursa, Düzce, Tekirdağ, Sakarya, Kırklareli, Osmaniye, İzmir, Kocaeli ve Edirne'den.

Diğer iller: Kocaeli (1), Edirne (1)

Hangi ayda çıkar

  1. Oca7
  2. Şub4
  3. Mar7
  4. Nis4
  5. May11
  6. Haz0
  7. Tem4
  8. Ağu3
  9. Eyl4
  10. Eki1
  11. Kas0
  12. Ara2

Türkiye kıllı katmantarı haritası: bütün iller ve aylar →

14 il, 47 gözlem (GBIF, iNaturalist); ay dağılımı gözlem tarihlerinden. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.

Kıllı katmantarı için son gözlemler

"Temsilî" kartlarda görsel türün kendi fotoğrafıdır; gözlemin fotoğrafı lisansı nedeniyle burada gösterilemez, kaynağında görülebilir.

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), doğal ortamında
Doğal ortamında
Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), doğal ortamında
Doğal ortamında

Karıştırılabilir

Neyle karıştırılabilir?

Kıllı katmantarı aşağıdaki türlerle karıştırılabilir. Her kartta benzer türün fotoğrafı ve Kıllı katmantarı ile arasındaki ayırt edici fark var.

Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), genel görünüş
Bu sayfadaki tür Kıllı katmantarı
Hindi kuyruğu mantarı (Trametes versicolor), genel görünüş Yenmez

Kıllı katmantarı değil

Hindi kuyruğu Trametes versicolor

Hindi kuyruğunun üstü daha çok renkli ve kadife gibidir, alt yüzeyinde ise beyaz, ince gözenekler vardır. Kıllı katmantarının altı düz ve sarı-turuncudur.

Yalancı hindi kuyruğu (Stereum ostrea) Yenmez

Kıllı katmantarı değil

Yalancı hindi kuyruğu Stereum ostrea

Daha büyük ve daha belirgin renk bantlıdır, üstündeki tüyler daha kısadır; altı yine düzdür. Ayırmak çoğu zaman mikroskop ister.

İçerik notu

Mutfak değeri yoktur; eti ince ve derimsidir.

Genel bilgidir; sağlık beyanı değildir.

Kıllı katmantarı zehirli olarak bilinmez, ama sert ve derimsi olduğu için yenmez. Odun üzerindeki raf mantarlarını çay ya da takviye yapmak için toplamayın; türü uzmana doğrulatmadan kullanmayın.

Sık sorulanlar

Stereum hirsutum nedir?

Ölü yapraklı ağaç odununda kat kat raflar yapan, üstü tüylü, altı düz ve sarı-turuncu ince bir raf mantarıdır; Türkçe adı kıllı katmantarıdır.

Kıllı katmantarı yenir mi?

Hayır. Zehirli olarak bilinmez, ama sert ve derimsi olduğundan yenmez.

Kıllı katmantarı zehirli mi?

Kaynaklarda zehirli diye geçmez; yine de yenen bir mantar değildir.

Hindi kuyruğundan nasıl ayrılır?

Rafı ters çevirin: hindi kuyruğunun altında beyaz gözenekler vardır, kıllı katmantarının altı düz ve sarı-turuncudur.

Nerede yetişir?

Meşe, kayın, gürgen ve fındık gibi yapraklı ağaçların ölü dallarında, kütüklerinde ve odun yığınlarında çıkar.

Ne zaman görülür?

Yıl boyu ağaçta kalır; Türkiye kayıtlarımız en çok mayısta ve ocak–mart arasındadır.

Türkiye'de nerede görülür?

Harita verimizde 47 kayıt vardır; çoğu İstanbul'dan, ayrıca Manisa, Muğla, Bolu, Balıkesir, Bursa, Düzce ve diğer Marmara ve Ege illerinden.

Ağaca zarar verir mi?

Çoğunlukla ölü ya da zayıflamış odunda yaşar ve beyaz çürüklük yaparak odunun ayrışmasını sağlar; ormandaki doğal ayrıştırıcılardandır.

Kıllı katmantarı hangi aylarda çıkar?

Takvimimizde kıllı katmantarı mevsimi: Tem–Eki, Ara–May. Kıllı katmantarı yıl boyu ağaçta kalır; kayıtlarımız neredeyse her aya yayılır, en çok mayısta ve kış sonunda (ocak, mart).

Kıllı katmantarı nerede yetişir?

Ölü ya da kesilmiş yapraklı ağaçlarda: meşe, kayın, gürgen, fındık ve kavak dalları, kütükler ve odun yığınları. Odunda beyaz çürüklük yapar.

Kıllı katmantarı Türkiye'de nerede görülür?

Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 47 kayıt vardır; en çok İstanbul'dan (19), ayrıca Manisa, Muğla, Bolu, Balıkesir, Bursa, Düzce, Tekirdağ, Sakarya, Kırklareli, Osmaniye, İzmir, Kocaeli ve Edirne'den.

Kıllı katmantarı hangi mantarlarla karıştırılır?

Kıllı katmantarı şu türlerle karıştırılabilir: hindi kuyruğu (Trametes versicolor, yenmez) ve yalancı hindi kuyruğu (Stereum ostrea, yenmez). Farklar bu sayfada karşılaştırılır.

Benzer türler

Bütün türler → · Fotoğrafla tanı →

Kaynaklar

  1. Mišković ve ark. (2021), Chemistry & Biodiversity: Stereum hirsutum fenolik ve yağ asitleri pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Adanacıoğlu ve ark. (2014), ANADOLU (Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü): Türkiye makromantar genetik kaynakları I. Ege Bölgesi dergipark.org.tr
  3. Wikipedia (EN): Stereum hirsutum en.wikipedia.org
Tüm kaynaklar (6)
  1. First Nature: Stereum hirsutum first-nature.com
  2. iNaturalist: Stereum hirsutum (Türkçe ad ve Türkiye gözlemleri) inaturalist.org
  3. GBIF: Türkiye kayıtları gbif.org
Fotoğraf kaynakları (11)