İl · 1.709 gözlem
İstanbul mantarları: hangi türler, ne zaman çıkar?
Haritamızda İstanbul'da 1.709 doğrulanmış makro mantar gözlemi ve 353 tür var. En sık kaydedilenler kafes mantarı, tüylü maymuncuk mantarı, kulak mantarı ve mürekkep mantarı; kayıtların çoğu ekim, aralık ve ocak aylarında yapılmış.
- gözlem
- 1.709
- tür
- 353
- zehirli tür
- 11
Bu sayfa İstanbul için GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı mantar kayıtlarından derlenir; her ayın başında harita verisiyle birlikte kendiliğinden tazelenir. Marmara Bölgesi içindedir. Bir kaydın olması, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Kayıt sayısı, mantarın bolluğundan çok o yörede kaç kişinin gözlem tuttuğunu yansıtır.
İstanbul'da en çok kaydedilen türler sırasıyla kafes mantarı (Clathrus ruber), tüylü maymuncuk mantarı (Schizophyllum commune), kulak mantarı (Auricularia auricula-judae), mürekkep mantarı (Coprinus comatus), bal mantarı (Armillaria mellea), reishi (Ganoderma lucidum), pis kokulu boynuz mantarı (Phallus impudicus) ve hindi kuyruğu (Trametes versicolor). Bu türlerin 68 tanesi ansiklopedimizde ayrıntılı olarak anlatılır; aşağıdaki ızgarada kayıt sayısıyla birlikte fotoğraflı gösterilir.
Mevsim dağılımı: tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 39'i eylül–kasım, yüzde 22'i mart–mayıs arasındadır. En yoğun aylar ekim, aralık ve ocak. Yağış, sıcaklık ve rakım mevsimi birkaç hafta öne ya da arkaya kaydırır.
Listenin devamında İstanbul'da kaydı bulunan diğer türler: kükürt sarısı demet mantarı, imparator mantarı, şemsiye mantarı, çöp mantarı, kızaran gelin mantarı, panter mantarı, kuş yuvası mantarı, kükürt mantarı, tekne kukulcuk mantarı, yeşil mantar, kıllı katmantarı ve mavi cincile. Tek kayıtlı türler de haritada ayrı ayrı görünür; her nokta kendi GBIF ya da iNaturalist kaydına bağlanır.
İstanbul'da görülen türler
-
Kafes mantarıClathrus ruber
104
-
Tüylü maymuncuk mantarıSchizophyllum commune
79
-
Kulak mantarıAuricularia auricula-judae
54
-
Mürekkep mantarıCoprinus comatus
47
-
Bal mantarıArmillaria mellea
41
-
ReishiGanoderma lucidum
38
-
Pis kokulu boynuz mantarıPhallus impudicus
34
-
Hindi kuyruğuTrametes versicolor
30
-
Kükürt sarısı demet mantarıHypholoma fasciculare
27
-
İmparator mantarıAmanita caesarea
27
-
Şemsiye mantarıMacrolepiota procera
24
-
Çöp mantarıCandolleomyces candolleanus
24
-
Kızaran gelin mantarıAmanita rubescens
23
-
Panter mantarıAmanita pantherina
22
-
Kuş yuvası mantarıCrucibulum laeve
21
-
Kükürt mantarıLaetiporus sulphureus
21
-
Tekne kukulcuk mantarıMycena seynii
20
-
Yeşil mantarRussula virescens
20
-
Kıllı katmantarıStereum hirsutum
19
-
Mavi cincileCollybia nuda
17
-
Ölüm mantarıAmanita phalloides
16
-
Kararan mantarMeripilus giganteus
16
-
Dumanlı mantarClitocybe nebularis
15
-
Ganoderma resinaceum
14
-
Mucidula mucida
14
-
Sığır diliFistulina hepatica
13
-
Pullu mürekkep mantarıCoprinellus micaceus
13
-
İstiridye mantarıPleurotus ostreatus
13
-
Beyaz semer mantarıHelvella crispa
13
-
KandermantarıBjerkandera adusta
12
-
Saksağan mantarıCoprinopsis picacea
12
-
Kavak mantarıCyclocybe cylindracea
12
-
Fomitopsis quercina
12
-
Koca dalgatopu mantarıGeopora sumneriana
12
-
KanlıcaLactarius deliciosus
12
-
Sarı saplı craterellusCraterellus lutescens
12
Kayıt sayısına göre ilk 36 tür (toplam 353). Yenebilirlik yalnız ansiklopedimizdeki türlerde; bir kaydın olması toplanabileceği anlamına gelmez.
İstanbul'da kaydedilen zehirli türler
- Kükürt sarısı demet mantarı Hypholoma fasciculare Zehirli 27 kayıt
- Panter mantarı Amanita pantherina Zehirli 22 kayıt
- Ölüm mantarı Amanita phalloides Ölümcül zehirli 16 kayıt
- Sinek mantarı Amanita muscaria Zehirli 9 kayıt
- Gri mürekkep mantarı Coprinopsis atramentaria Zehirli 6 kayıt
- Kurşuni pembe lamelli Entoloma sinuatum Zehirli 3 kayıt
- Kıvrık kenarlı mantar Paxillus involutus Ölümcül zehirli 2 kayıt
- Ağulu mantar Omphalotus olearius Zehirli 2 kayıt
- Sarı sert top mantarı Scleroderma citrinum Zehirli 1 kayıt
- Şeytan mantarı Rubroboletus satanas Zehirli 1 kayıt
- Ölümcül galerina Galerina marginata Ölümcül zehirli 1 kayıt
Yerel adlar
- Kafes mantarı Clathrus ruber: kırmızı kafes mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Clathrus ruber)
- Kulak mantarı Auricularia auricula-judae: ağaç kulağı, Yahuda'nın kulağı (kaynak: Wikipedia (EN): Auricularia auricula-judae)
- Mürekkep mantarı Coprinus comatus: tüylü mürekkep mantarı, avukat peruğu, çayır mürekkep mantarı, söbelen (kaynak: Wikipedia (EN): Coprinus comatus)
- Bal mantarı Armillaria mellea: bal rengi mantar (kaynak: Wikipedia (EN): Armillaria mellea)
- Reishi Ganoderma lucidum: lingzhi, kırmızı reishi, ganoderma, ölümsüzlük mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Ganoderma lucidum)
- Pis kokulu boynuz mantarı Phallus impudicus: boynuz mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Phallus impudicus)
- Hindi kuyruğu Trametes versicolor: alacalı kav, çok renkli kav mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Trametes versicolor)
- İmparator mantarı Amanita caesarea: Sezar mantarı, padişah mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Amanita caesarea)
- Panter mantarı Amanita pantherina: panter amanitası, benekli amanita (kaynak: Wikipedia (EN): Amanita pantherina)
- Kükürt mantarı Laetiporus sulphureus: orman tavuğu (kaynak: Wikipedia (EN): Laetiporus sulphureus)
İlgili rotalar
İstanbul için kaynaklı tür notları
Bal mantarı (Armillaria mellea): Bal mantarının Türkiye kayıtları büyük ölçüde İstanbul'un kuzey ormanlarından gelir; Bolu, Düzce ve Yalova'da da kaydı var. KTÜ'nün yayını Karadeniz ladin ormanlarında Armillaria mellea'nın varlığını ve ağaçlara zararını inceler.
Sık sorulan sorular
İstanbul'da hangi mantarlar çıkar?
Haritamızdaki 1.709 gözleme göre İstanbul'da 353 tür kaydedilmiştir. En sık görülenler kafes mantarı, tüylü maymuncuk mantarı, kulak mantarı, mürekkep mantarı, bal mantarı ve reishi.
İstanbul'da mantar ne zaman çıkar?
Kayıtların en çok düştüğü aylar ekim, aralık ve ocak. Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 39'i sonbaharda, yüzde 22'i ilkbaharda.
İstanbul'da zehirli mantar var mı?
Evet. Ansiklopedimizdeki zehirli ve ölümcül türlerden kükürt sarısı demet mantarı, panter mantarı, ölüm mantarı, sinek mantarı, gri mürekkep mantarı, kurşuni pembe lamelli, kıvrık kenarlı mantar, ağulu mantar, sarı sert top mantarı, şeytan mantarı ve ölümcül galerina burada kaydedilmiştir; ölüm mantarı, kıvrık kenarlı mantar ve ölümcül galerina ölümcüldür.
İstanbul'da mantarlara hangi yerel adlar verilir?
Kaynaklarda geçen halk adlarından bazıları: kafes mantarı: kırmızı kafes mantarı; kulak mantarı: ağaç kulağı, Yahuda'nın kulağı; mürekkep mantarı: tüylü mürekkep mantarı, avukat peruğu, çayır mürekkep mantarı; bal mantarı: bal rengi mantar.
İstanbul'da mantar toplamak serbest mi?
Devlet ormanlarında ticari toplama Orman Genel Müdürlüğü'nün iznine bağlıdır; millî park ve korunan alanlarda toplama yasaktır. Gitmeden önce orman işletme şefliğine ya da park müdürlüğüne sorun.
İstanbul'da mantar nerede toplanır?
Sitemizde İstanbul ile ilgili rota: Belgrad Ormanı ve Istranca (Yıldız) Dağları. Rota sayfası alandaki kayıtları ve ulaşımı gösterir. Kayıt olması toplama izni olduğu anlamına gelmez.
Bu sayfadaki sayılar ne kadar güncel?
Sayılar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; sayfadaki tür listesi, aylık grafik ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nin numarası 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (20)
- Wikipedia (EN): Clathrus ruber en.wikipedia.org
- First Nature: Clathrus ruber first-nature.com
- Wikipedia (EN): Schizophyllum commune en.wikipedia.org
- First Nature: Schizophyllum commune first-nature.com
- Wikipedia (EN): Auricularia auricula-judae en.wikipedia.org
- First Nature: Auricularia auricula-judae first-nature.com
- Wikipedia (EN): Coprinus comatus en.wikipedia.org
- First Nature: Coprinus comatus first-nature.com
- Wikipedia (EN): Armillaria mellea en.wikipedia.org
- First Nature: Armillaria mellea first-nature.com
- Wikipedia (EN): Phallus impudicus en.wikipedia.org
- First Nature: Phallus impudicus first-nature.com
- Wikipedia (EN): Trametes versicolor en.wikipedia.org
- First Nature: Trametes versicolor first-nature.com
- Wikipedia (EN): Hypholoma fasciculare en.wikipedia.org
- Vikipedi (TR): Hypholoma fasciculare tr.wikipedia.org
- Wikipedia (EN): Amanita caesarea en.wikipedia.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir