İl · 69 gözlem
Kocaeli mantarları: hangi türler, ne zaman çıkar?
Haritamızda Kocaeli'de 69 doğrulanmış makro mantar gözlemi ve 49 tür var. En sık kaydedilenler mürekkep mantarı, beyaz semer mantarı, ölüm mantarı ve çöp mantarı; kayıtların çoğu kasım, ekim ve aralık aylarında yapılmış.
- gözlem
- 69
- tür
- 49
- zehirli tür
- 4
Bu sayfa Kocaeli için GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı mantar kayıtlarından derlenir; her ayın başında harita verisiyle birlikte kendiliğinden tazelenir. Marmara Bölgesi içindedir. Bir kaydın olması, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Kayıt sayısı, mantarın bolluğundan çok o yörede kaç kişinin gözlem tuttuğunu yansıtır.
Kocaeli'de en çok kaydedilen türler sırasıyla mürekkep mantarı (Coprinus comatus), beyaz semer mantarı (Helvella crispa), ölüm mantarı (Amanita phalloides), çöp mantarı (Candolleomyces candolleanus), mor mumsu mantar (Laccaria amethystina), hindi kuyruğu (Trametes versicolor), tüylü maymuncuk mantarı (Schizophyllum commune) ve şarapboleti (Hortiboletus rubellus). Bu türlerin 23 tanesi ansiklopedimizde ayrıntılı olarak anlatılır; aşağıdaki ızgarada kayıt sayısıyla birlikte fotoğraflı gösterilir.
Mevsim dağılımı: tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 57'i eylül–kasım, yüzde 7'i mart–mayıs arasındadır. En yoğun aylar kasım, ekim ve aralık. Yağış, sıcaklık ve rakım mevsimi birkaç hafta öne ya da arkaya kaydırır.
Listenin devamında Kocaeli'de kaydı bulunan diğer türler: imparator mantarı, kafes mantarı, saksağan mantarı, kraliyet çörek mantarı, bataklık mantarı, kav mantarı, dumanlı mantar, Amanita subnudipes, Phallus hadriani, panter mantarı, mavi cincile ve kızaran şemsiye mantarı. Tek kayıtlı türler de haritada ayrı ayrı görünür; her nokta kendi GBIF ya da iNaturalist kaydına bağlanır.
Kocaeli'de görülen türler
-
Mürekkep mantarıCoprinus comatus
4
-
Beyaz semer mantarıHelvella crispa
4
-
Ölüm mantarıAmanita phalloides
3
-
Çöp mantarıCandolleomyces candolleanus
3
-
Mor mumsu mantarLaccaria amethystina
3
-
Hindi kuyruğuTrametes versicolor
3
-
Tüylü maymuncuk mantarıSchizophyllum commune
3
-
ŞarapboletiHortiboletus rubellus
2
-
İmparator mantarıAmanita caesarea
2
-
Kafes mantarıClathrus ruber
2
-
Saksağan mantarıCoprinopsis picacea
2
-
Kraliyet çörek mantarıButyriboletus regius
1
-
Bataklık mantarıLentinus tigrinus
1
-
Kav mantarıFomes fomentarius
1
-
Dumanlı mantarClitocybe nebularis
1
- Amanita subnudipes 1
- Phallus hadriani 1
-
Panter mantarıAmanita pantherina
1
-
Mavi cincileCollybia nuda
1
-
Kızaran şemsiye mantarıChlorophyllum rhacodes
1
-
Sarı horozmantarıCantharellus cibarius
1
-
Sarı saplı craterellusCraterellus lutescens
1
-
Ağaç toz mantarıApioperdon pyriforme
1
- Neolentinus lepideus 1
-
Lactarius rufus
1
- At göbeği mantarıCalvatia gigantea 1
- Sümüklü ak mantarHygrophorus eburneus 1
-
İstiridye mantarıPleurotus ostreatus
1
- Neolentinus adhaerens 1
-
Beyaz kadife sütlü mantarLactifluus vellereus
1
- Desarmillaria tabescens 1
- Agaricus sylvaticus 1
-
Ölümcül lepiotaLepiota brunneoincarnata
1
- Lactarius acerrimus 1
- Terana caerulea 1
-
Hapalopilus rutilans
1
Kayıt sayısına göre ilk 36 tür (toplam 49). Yenebilirlik yalnız ansiklopedimizdeki türlerde; bir kaydın olması toplanabileceği anlamına gelmez.
Kocaeli'de kaydedilen zehirli türler
- Ölüm mantarı Amanita phalloides Ölümcül zehirli 3 kayıt
- Panter mantarı Amanita pantherina Zehirli 1 kayıt
- Ölümcül lepiota Lepiota brunneoincarnata Ölümcül zehirli 1 kayıt
- Kurşuni pembe lamelli Entoloma sinuatum Zehirli 1 kayıt
Yerel adlar
- Mürekkep mantarı Coprinus comatus: tüylü mürekkep mantarı, avukat peruğu, çayır mürekkep mantarı, söbelen (kaynak: Wikipedia (EN): Coprinus comatus)
- Ölüm mantarı Amanita phalloides: köygöçüren, evcikkıran, ölüm meleği (kaynak: Wikipedia (EN): Amanita phalloides)
- Hindi kuyruğu Trametes versicolor: alacalı kav, çok renkli kav mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Trametes versicolor)
- İmparator mantarı Amanita caesarea: Sezar mantarı, padişah mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Amanita caesarea)
- Kafes mantarı Clathrus ruber: kırmızı kafes mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Clathrus ruber)
- Saksağan mantarı Coprinopsis picacea: saksağan mürekkep mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Coprinopsis picacea)
- Kav mantarı Fomes fomentarius: kav, at nalı mantarı, ağaç mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Fomes fomentarius)
- Panter mantarı Amanita pantherina: panter amanitası, benekli amanita (kaynak: Wikipedia (EN): Amanita pantherina)
- Sarı horozmantarı Cantharellus cibarius: horozmantarı, horoz mantarı, sarı mantar (kaynak: Wikipedia (EN): Cantharellus cibarius)
- İstiridye mantarı Pleurotus ostreatus: kavak mantarı, istiridye, kayın mantarı (kaynak: Wikipedia (EN): Pleurotus ostreatus)
İlgili rotalar
Bu yöre için henüz rota sayfamız yok. Kayıtların yoğunlaştığı ormanları yukarıdaki haritada görebilirsiniz.
Kocaeli'de kaydedilen zehirli ve ölümcül türler
Ölümcül lepiota (Lepiota brunneoincarnata): Ölümcül lepiota sonbaharda çıkar; Türkiye'deki tek GBIF kaydı ekim ayındandır.
Sık sorulan sorular
Kocaeli'de hangi mantarlar çıkar?
Haritamızdaki 69 gözleme göre Kocaeli'de 49 tür kaydedilmiştir. En sık görülenler mürekkep mantarı, beyaz semer mantarı, ölüm mantarı, çöp mantarı, mor mumsu mantar ve hindi kuyruğu.
Kocaeli'de mantar ne zaman çıkar?
Kayıtların en çok düştüğü aylar kasım, ekim ve aralık. Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 57'i sonbaharda, yüzde 7'i ilkbaharda.
Kocaeli'de zehirli mantar var mı?
Evet. Ansiklopedimizdeki zehirli ve ölümcül türlerden ölüm mantarı, panter mantarı, ölümcül lepiota ve kurşuni pembe lamelli burada kaydedilmiştir; ölüm mantarı ve ölümcül lepiota ölümcüldür.
Kocaeli'de mantarlara hangi yerel adlar verilir?
Kaynaklarda geçen halk adlarından bazıları: mürekkep mantarı: tüylü mürekkep mantarı, avukat peruğu, çayır mürekkep mantarı; ölüm mantarı: köygöçüren, evcikkıran, ölüm meleği; hindi kuyruğu: alacalı kav, çok renkli kav mantarı; imparator mantarı: Sezar mantarı, padişah mantarı.
Kocaeli'de mantar toplamak serbest mi?
Devlet ormanlarında ticari toplama Orman Genel Müdürlüğü'nün iznine bağlıdır; millî park ve korunan alanlarda toplama yasaktır. Gitmeden önce orman işletme şefliğine ya da park müdürlüğüne sorun.
Kocaeli'de mantar nerede toplanır?
Bu yöre için henüz bir rota sayfamız yok; haritada noktalara bakarak kayıtların yoğunlaştığı ormanları görebilirsiniz. Kayıt olması toplama izni olduğu anlamına gelmez.
Bu sayfadaki sayılar ne kadar güncel?
Sayılar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; sayfadaki tür listesi, aylık grafik ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nin numarası 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (20)
- Wikipedia (EN): Helvella crispa en.wikipedia.org
- First Nature: Helvella crispa first-nature.com
- Wikipedia (EN): Candolleomyces candolleanus en.wikipedia.org
- First Nature: Psathyrella candolleana, Pale Brittlestem first-nature.com
- Wikipedia (EN): Laccaria amethystina en.wikipedia.org
- First Nature: Laccaria amethystina, Amethyst Deceiver first-nature.com
- Wikipedia (EN): Clathrus ruber en.wikipedia.org
- First Nature: Clathrus ruber first-nature.com
- Wikipedia (EN): Coprinopsis picacea en.wikipedia.org
- First Nature: Coprinopsis picacea first-nature.com
- Wikipedia (EN): Fomes fomentarius en.wikipedia.org
- First Nature: Fomes fomentarius first-nature.com
- Wikipedia (EN): Clitocybe nebularis en.wikipedia.org
- First Nature: Clitocybe nebularis first-nature.com
- Wikipedia (EN): Amanita pantherina en.wikipedia.org
- First Nature: Amanita pantherina first-nature.com
- Wikipedia (EN): Shaggy parasol en.wikipedia.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir