İçeriğe geç

Ay ay mantarlar · 81 tür

Ekim ayında hangi mantarlar çıkar?

Ekim ayında ansiklopedimizdeki 81 türün mevsimi sürer: 33 tanesi yenen ya da geleneksel kullanımı olan, 15 tanesi zehirli ya da ölümcül türdür. Öne çıkan yenenler Mürekkep mantarı, Kulak mantarı, Reishi ve Şemsiye mantarı. Bu ay en çok dikkat edilmesi gerekenler Ölüm mantarı, Ölümcül galerina ve Kıvrık kenarlı mantar.

Ekim ayında çıkan mantarlar

Ekim, Türkiye'de sonbahar aylarındandır. Bu sayfa, mantar ansiklopedimizdeki tür sayfalarının mevsim bilgisinden derlenir: bir tür, kaynaklarında ekim ayında çıktığı yazıyorsa burada listelenir. Yağış, sıcaklık ve rakım mevsimi birkaç hafta öne ya da arkaya kaydırabilir; listeler bir garanti değil, nereye ve neye bakılacağını gösteren bir başlangıçtır.

Ekim ayında mevsimi başlayan türler: Tüylü maymuncuk mantarı, Kafes mantarı, Kulak mantarı, Saksağan mantarı, Danaburnu mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Kuş yuvası mantarı, İstiridye mantarı, Karakız mantarı, Sarıpelte mantarı, Pullu mürekkep mantarı, Beyaz semer mantarı, Dumanlı mantar, Almabeni mantarı, Ağulu mantar, Acı çilek mantarı, Yalancı çayır mantarı, Gri mürekkep mantarı ve Sararan çayır mantarı. Mevsimi bu ay sona eren türler: Kıllı katmantarı, Pullu mantar, Kararan mantar, Çayır mantarı, Kızıl bolet, Yassı reişi mantarı, Şeytan mantarı ve Maitake.

Doğrulanmış gözlem kayıtlarına göre ekim ayında en çok kayıt Marmara bölgesinden gelir (500 kayıt). Bölge bölge en sık görülen türler aşağıdaki tabloda; kaynak GBIF ve iNaturalist.

Ekim ayında en çok kaydedilen mantarlar

MantarDurumEkim kaydı
Mürekkep mantarıCoprinus comatusYenen36
Kükürt sarısı demet mantarıHypholoma fasciculareZehirli27
Saksağan mantarıCoprinopsis picaceaBilinmiyor25
Ölüm mantarıAmanita phalloidesÖlümcül24
Kafes mantarıClathrus ruberBilinmiyor24
Sinek mantarıAmanita muscariaZehirli23
İmparator mantarıAmanita caesareaYenen23
Şemsiye mantarıMacrolepiota proceraYenen23
Panter mantarıAmanita pantherinaZehirli22
İstiridye mantarıPleurotus ostreatusYenen20
Puf mantarıLycoperdon perlatumYenen18
Sığır diliFistulina hepaticaYenen15
Hindi kuyruğuTrametes versicolorBilinmiyor14
ReishiGanoderma lucidumGeleneksel kullanım14
Kararan mantarMeripilus giganteusBilinmiyor14
Bal mantarıArmillaria melleaYenen11
Kavak mantarıCyclocybe cylindraceaYenen11
Kükürt mantarıLaetiporus sulphureusYenen11
Amanita citrinaAmanita citrinaBilinmiyor10
Borazan mantarıCraterellus cornucopioidesYenen9

Kaynak GBIF ve iNaturalist, bütün yılların toplamı. Durum rehber içindir, yeme kararı için yeterli değildir; yabani mantarı uzmana yüz yüze göstermeden yemeyin. Verinin tamamı ve yöntem

Ekim ayının zehirli benzerleri

Ekim ayında yenen türlerle aynı dönemde Ölüm mantarı, Sinek mantarı, Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Ağulu mantar, Gri mürekkep mantarı, Ölümcül galerina, Kıvrık kenarlı mantar, Sarı sert top mantarı, Sararan çayır mantarı, Kurşuni pembe lamelli, Şeytan mantarı, Ölümcül lepiota, Ak ölüm meleği ve Ölümcül perdeli mantar da çıkar. Toplanan her mantar türü kesin tanınmadan yenmez; aynı sepete konmaz.

Ekim ayında bölgelere göre gözlemler

GBIF ve iNaturalist üzerinden toplanan doğrulanmış gözlemlerin Ekim ayına düşenleri, bölge bölge en sık görülen beş türle (veri tarihi 2026-11-02). Sayılar geçmiş yıllardaki kayıtlardır; bu yıl çıkacağının garantisi değildir.

Haritada il il gözlemleri gör →

Ekim ayının mantar tarifleri

Ekim ayı için yazılar

Mürekkep mantarı (Coprinus comatus): Mürekkep mantarı ilkbaharda ve sonbaharda yağmurdan sonra çıkar; Türkiye GBIF kayıtları nisan–mayıs ve ekim–aralık arasında iki tepe yapar. Mürekkep mantarı Türkiye'de geniş yayılışlıdır: GBIF kayıtları İstanbul ve Ankara'da yoğunlaşır, İzmir, Kırklareli, Bolu ve Antalya'dan Iğdır ve Tunceli'ye kadar 30'dan fazla ilde kaydı vardır.

Reishi (Ganoderma lucidum): Reishi yıllık bir raf mantarıdır; sporlarını yaz ve sonbaharda saçar, sert gövdesi aylarca kalır. Türkiye GBIF kayıtları neredeyse her aya yayılıyor. Reishi Türkiye'de özellikle Marmara ve Karadeniz'de kaydedilmiştir. Not: "reishi" diye satılan ürün ve kitlerin önemli kısmı DNA analizinde başka Ganoderma türü (çoğunlukla G. sichuanense) çıkmıştır.

Şemsiye mantarı (Macrolepiota procera): Şemsiye mantarı Avrupa'da temmuz–kasım arasında, güneyde daha geç çıkar. Türkiye'de ilkbahar ve sonbaharda toplandığı bildirilir; GBIF kayıtları en çok ekimdedir. Şemsiye mantarı Türkiye'de yaygındır; Marmara, Ege, Batı Karadeniz ve Akdeniz'den kayıtları var.

İmparator mantarı (Amanita caesarea): İmparator mantarı Avrupa'da yaz başından sonbahar ortasına (İngiltere kaynağında ağustos–aralık) çıkar; Türkiye'de GBIF kayıtları en çok eylül–ekimdedir. İmparator mantarının Türkiye kayıtları en çok İstanbul ve Trakya ormanlarındadır.

Çörek mantarı (Boletus edulis): Çörek mantarı haziran–ağustos ve eylül–kasım arasında çıkar; ılık havada yağmurdan sonra ve sonbaharda toprak serinleyince bolca görülür. Çörek mantarının Türkiye kayıtları özellikle Doğu Karadeniz (Trabzon, Artvin) ile Istranca ve İstanbul ormanlarındadır. Larva kurtlanmasına çok yatkındır; toplanan her örnek dikkatle incelenmeli.

İstiridye mantarı (Pleurotus ostreatus): Yabani istiridye mantarı serin aylarda çıkar ve Güney Avrupa'da ocak–şubata kadar sürer; Türkiye'de GBIF kayıtları da ekim–mart arasında yoğunlaşıyor. Kültürde yıl boyu üretilir. İstiridye mantarı Türkiye'de yabanide ormanlık alanlarda yapraklı ağaçlar üzerinde kaydedilmiştir; Türkiye'de ayrıca yaygın biçimde kültürü yapılır.

Kükürt mantarı (Laetiporus sulphureus): Kükürt mantarı Avrupa'da nisan–kasım arasında çıkar; Türkiye'deki GBIF kayıtları en çok eylül–ekimdedir. Kükürt mantarının Türkiye'de yaygın kaydı var; en çok İstanbul ve Ankara'da kaydedilmiştir.

Puf mantarı (Lycoperdon perlatum): Puf mantarı yaz sonundan kışa kadar çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ekim ve aralık–ocak aylarında yoğundur. Kuru gövdeleri aylarca yerinde kalır. Puf mantarının Türkiye kayıtları İstanbul, Muğla, İzmir ve Manisa'da yoğunlaşır; Artvin, Kırklareli, Sakarya, Trabzon ve Yozgat'ta da kaydı vardır.

Kavak mantarı (Cyclocybe cylindracea): Kavak mantarının Türkiye kayıtları ilkbaharda (mart–mayıs) ve sonbaharda (eylül–aralık) toplanır; haritamızdaki 23 gözlemin 11'i ekim ayındadır. Kültürde yıl boyu üretilir. Kavak mantarının haritamızda 23 Türkiye gözlemi var; çoğu İstanbul'dan, ayrıca Ankara, Diyarbakır, İzmir ve Kocaeli'den. Tokat'tan toplanan örnekleri yağ asidi içeriği üzerine bir çalışmada incelenmiştir. Dere boylarındaki kavak ve söğütler türün aranacağı yerlerdir.

Ölüm mantarı (Amanita phalloides): Ölüm mantarı yaz başı ve sonbaharda ormanlarda sık görülür; Avrupa'da temmuz–kasım arasında çıkar. Türkiye'deki GBIF kayıtları ağustos ve ekim–kasımda yoğundur.

Sinek mantarı (Amanita muscaria): Sinek mantarı Avrupa'da ağustos–kasım arasında çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ağustos–ekimde, en çok ekimdedir.

Panter mantarı (Amanita pantherina): Panter mantarı yazın ve sonbaharda çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ağustos ve ekim–kasım aylarında yoğundur.

Kükürt sarısı demet mantarı (Hypholoma fasciculare): Hypholoma fasciculare yılın büyük bölümünde görülebilir; Türkiye GBIF kayıtları ekim–kasımda yoğunlaşır, kış sonu ve ilkbaharda da kaydı vardır.

Ağulu mantar (Omphalotus olearius): Ağulu mantar sonbaharda ve kışın başında çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ekimden ocağa uzanır.

Gri mürekkep mantarı (Coprinopsis atramentaria): Gri mürekkep mantarı ilkbaharda ve sonbaharda yağmurdan sonra çıkar. Türkiye kayıtlarımızın çoğu ekim–kasım aylarındadır; ocak, mart ve mayısta da kayıt vardır.

Ölümcül galerina (Galerina marginata): Ölümcül galerina yaz ve sonbaharda çıkar; Türkiye'deki GBIF kayıtları ağustos, ekim, kasım ve ocaktadır.

Kıvrık kenarlı mantar (Paxillus involutus): Paxillus involutus yaz başından sonbahar sonuna kadar çıkar; Türkiye GBIF kayıtları en çok ekim ayındadır.

Hindi kuyruğu (Trametes versicolor): Hindi kuyruğu odunsu ve uzun ömürlü olduğu için yıl boyu görülür; Türkiye GBIF kayıtları ekim–mart arasında yoğunlaşır.

Saksağan mantarı (Coprinopsis picacea): Saksağan mantarı sonbaharda çıkar; Türkiye kayıtlarının çoğu ekim ve kasımdadır, aralık ve ocakta da görülür.

Sık sorulan sorular

Ekimde hangi mantarlar çıkar?

Ansiklopedimize göre ekim ayında 81 türün mevsimi sürer. Yenenlerden Mürekkep mantarı, Kulak mantarı, Reishi, Şemsiye mantarı, Bal mantarı, İmparator mantarı, Çörek mantarı ve İstiridye mantarı bu aya girer. Mevsim bölgeye, rakıma ve yağışa göre birkaç hafta kayabilir.

Ekim ayında zehirli mantar çıkar mı?

Evet. Ekim ayında mevsimi süren zehirli ya da ölümcül türler: Ölüm mantarı, Sinek mantarı, Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Ağulu mantar, Gri mürekkep mantarı, Ölümcül galerina, Kıvrık kenarlı mantar, Sarı sert top mantarı, Sararan çayır mantarı, Kurşuni pembe lamelli, Şeytan mantarı, Ölümcül lepiota, Ak ölüm meleği ve Ölümcül perdeli mantar. Beyaz lamelli, sapında halka ve dibinde torba (volva) olan mantarlar hiç toplanmaz.

Ekim ayında mevsimi başlayan mantarlar hangileri?

Kaynaklarına göre mevsimi ekim ayında başlayan türler: Tüylü maymuncuk mantarı, Kafes mantarı, Kulak mantarı, Saksağan mantarı, Danaburnu mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Kuş yuvası mantarı, İstiridye mantarı, Karakız mantarı, Sarıpelte mantarı, Pullu mürekkep mantarı, Beyaz semer mantarı, Dumanlı mantar, Almabeni mantarı, Ağulu mantar, Acı çilek mantarı, Yalancı çayır mantarı, Gri mürekkep mantarı ve Sararan çayır mantarı.

Ekim ayında mevsimi biten mantarlar hangileri?

Kaynaklarına göre ekim ayından sonra mevsimi sona eren türler: Kıllı katmantarı, Pullu mantar, Kararan mantar, Çayır mantarı, Kızıl bolet, Yassı reişi mantarı, Şeytan mantarı ve Maitake.

Ekim ayında en çok hangi bölgede mantar görülür?

GBIF ve iNaturalist'teki doğrulanmış kayıtlara göre ekim ayında en çok kayıt Marmara (500), Karadeniz (319) ve İç Anadolu (40) bölgelerinden gelir. Kayıt sayısı gözlemcinin çokluğunu da yansıtır; mantarın yalnız orada çıktığı anlamına gelmez.

Ekim ayında mantar toplamak güvenli mi?

Yalnız kesin tanıdığınız türü toplayın. Ekim ayında ansiklopedimizde 15 zehirli ya da ölümcül tür mevsimdedir. Şüphede mantarı yemeyin; zehirlenme belirtisinde 112'yi arayın, Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nin numarası 114'tür.

Ekim ayında mantarla hangi yemekler yapılır?

Bu ay mevsimi süren mantarlarla hazırlanan tariflerimiz: Aslan yelesi biftek, Bal mantarlı yahni, Borazan mantarlı risotto, Büyük huni şapkalı frittata, Çıtır istiridye mantarı ve Fırında istiridye mantarı. Yabani mantar yalnız kesin tanındıysa pişirilir; marketteki kültür mantarı yıl boyu kullanılabilir.

Kaynaklar

  1. GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
  2. GBIF: Tüylü maymuncuk mantarı (Schizophyllum commune), Türkiye kayıtları gbif.org
  3. GBIF: Mürekkep mantarı (Coprinus comatus), Türkiye kayıtları gbif.org
Tüm kaynaklar (20)
  1. GBIF: Kafes mantarı (Clathrus ruber), Türkiye kayıtları gbif.org
  2. GBIF: Ölüm mantarı (Amanita phalloides), Türkiye kayıtları gbif.org
  3. GBIF: Kulak mantarı (Auricularia auricula-judae), Türkiye kayıtları gbif.org
  4. GBIF: Hindi kuyruğu (Trametes versicolor), Türkiye kayıtları gbif.org
  5. GBIF: Sinek mantarı (Amanita muscaria), Türkiye kayıtları gbif.org
  6. GBIF: Reishi (Ganoderma lucidum), Türkiye kayıtları gbif.org
  7. GBIF: Panter mantarı (Amanita pantherina), Türkiye kayıtları gbif.org
  8. GBIF: Saksağan mantarı (Coprinopsis picacea), Türkiye kayıtları gbif.org
  9. GBIF: Danaburnu mantarı (Volvopluteus gloiocephalus), Türkiye kayıtları gbif.org
  10. GBIF: Şemsiye mantarı (Macrolepiota procera), Türkiye kayıtları gbif.org
  11. GBIF: Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum), Türkiye kayıtları gbif.org
  12. GBIF: Bal mantarı (Armillaria mellea), Türkiye kayıtları gbif.org
  13. GBIF: İmparator mantarı (Amanita caesarea), Türkiye kayıtları gbif.org
  14. GBIF: Kükürt sarısı demet mantarı (Hypholoma fasciculare), Türkiye kayıtları gbif.org
  15. GBIF: Çörek mantarı (Boletus edulis), Türkiye kayıtları gbif.org
  16. GBIF: Kuş yuvası mantarı (Crucibulum laeve), Türkiye kayıtları gbif.org
  17. GBIF: İstiridye mantarı (Pleurotus ostreatus), Türkiye kayıtları gbif.org

Diğer aylar

Veri kaynağı ve lisans

Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.

Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.

Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.

Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir