Ay ay mantarlar · 44 tür

Aralık ayında hangi mantarlar çıkar?

Aralık ayında ansiklopedimizdeki 44 türün mevsimi sürer: 18 tanesi yenen ya da geleneksel kullanımı olan, 5 tanesi zehirli ya da ölümcül türdür. Öne çıkan yenenler Mürekkep mantarı, Kulak mantarı, Bal mantarı ve İstiridye mantarı.

Aralık ayında çıkan mantarlar

Aralık, Türkiye'de kış aylarındandır. Bu sayfa, mantar ansiklopedimizdeki tür sayfalarının mevsim bilgisinden derlenir: bir tür, kaynaklarında aralık ayında çıktığı yazıyorsa burada listelenir. Yağış, sıcaklık ve rakım mevsimi birkaç hafta öne ya da arkaya kaydırabilir; listeler bir garanti değil, nereye ve neye bakılacağını gösteren bir başlangıçtır.

Aralık ayında mevsimi başlayan türler: Kıllı katmantarı ve Yer yıldızı mantarı. Mevsimi bu ay sona eren türler: Mürekkep mantarı, Kafes mantarı, Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Kanlıca, Kavak mantarı, Amanita citrina, Şarap renkli hygrophorus, Mıhbaşı mantarı, Yalancı çayır mantarı, Taneli suillus, Kızaran şemsiye mantarı, Trüf mantarı, Kurşuni pembe lamelli, Mor mantar, Kızıl sütlü çıntar ve At mantarı.

Doğrulanmış gözlem kayıtlarına göre aralık ayında en çok kayıt Marmara bölgesinden gelir (294 kayıt). Bölge bölge en sık görülen türler aşağıdaki tabloda; kaynak GBIF ve iNaturalist.

Aralık ayında en çok kaydedilen mantarlar

Mantar	Durum	Aralık kaydı
Mürekkep mantarıCoprinus comatus	Yenen	22
Danaburnu mantarıVolvopluteus gloiocephalus	Bilinmiyor	22
Bal mantarıArmillaria mellea	Yenen	17
Tüylü maymuncuk mantarıSchizophyllum commune	Bilinmiyor	15
Beyaz semer mantarıHelvella crispa	Bilinmiyor	13
İstiridye mantarıPleurotus ostreatus	Yenen	10
Karakız mantarıTricholoma terreum	Bilinmiyor	9
Kafes mantarıClathrus ruber	Bilinmiyor	9
Puf mantarıLycoperdon perlatum	Yenen	9
KanlıcaLactarius deliciosus	Yenen	8
Pis kokulu boynuz mantarıPhallus impudicus	Bilinmiyor	7
Şemsiye mantarıMacrolepiota procera	Yenen	7
Dumanlı mantarClitocybe nebularis	Bilinmiyor	6
Panter mantarıAmanita pantherina	Zehirli	6
Kulak mantarıAuricularia auricula-judae	Yenen	5
Almabeni mantarıParalepista flaccida	Bilinmiyor	5
Kuş yuvası mantarıCrucibulum laeve	Bilinmiyor	5
Sinek mantarıAmanita muscaria	Zehirli	5
Hindi kuyruğuTrametes versicolor	Bilinmiyor	4
Yer yıldızı mantarıAstraeus hygrometricus	Bilinmiyor	4

Kaynak GBIF ve iNaturalist, bütün yılların toplamı. Durum rehber içindir, yeme kararı için yeterli değildir; yabani mantarı uzmana yüz yüze göstermeden yemeyin. Verinin tamamı ve yöntem

Aralık ayının zehirli benzerleri

Aralık ayında yenen türlerle aynı dönemde Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Ağulu mantar, Gri mürekkep mantarı ve Kurşuni pembe lamelli da çıkar. Toplanan her mantar türü kesin tanınmadan yenmez; aynı sepete konmaz.

Ağulu mantar Omphalotus olearius Zehirli
Gri mürekkep mantarı Coprinopsis atramentaria Zehirli
Kurşuni pembe lamelli Entoloma sinuatum Zehirli
Kükürt sarısı demet mantarı Hypholoma fasciculare Zehirli
Panter mantarı Amanita pantherina Zehirli

Aralık ayında bölgelere göre gözlemler

GBIF ve iNaturalist üzerinden toplanan doğrulanmış gözlemlerin Aralık ayına düşenleri, bölge bölge en sık görülen beş türle (veri tarihi 2026-11-02). Sayılar geçmiş yıllardaki kayıtlardır; bu yıl çıkacağının garantisi değildir.

Marmara · 294 kayıt
1. Mürekkep mantarı 20
2. Bal mantarı 17
3. Tüylü maymuncuk mantarı 11
4. Beyaz semer mantarı 11
5. Mavi cincile 8
Ege · 108 kayıt
1. Danaburnu mantarı 18
2. Puf mantarı 7
3. Mavi cincile 4
4. Tekne kukulcuk mantarı 4
5. Ağulu mantar 4
İç Anadolu · 46 kayıt
1. Mavi cincile 6
2. Phellinus pomaceus 6
3. İstiridye mantarı 6
4. Karakız mantarı 4
5. Kükürt mantarı 2
Akdeniz · 15 kayıt
1. Danaburnu mantarı 2
2. Collybia sordida 1
3. Yer yıldızı mantarı 1
4. Tüylü maymuncuk mantarı 1
5. Terana coerulea 1
Karadeniz · 7 kayıt
1. Kırmız peri kasesi 1
2. Tricholoma vaccinum 1
3. Anthracobia melaloma 1
4. Beyaz semer mantarı 1
5. Saksağan mantarı 1
Doğu ve Güneydoğu · 2 kayıt
1. Karakız mantarı 1
2. Tricholoma caligatum 1

Haritada il il gözlemleri gör →

Aralık ayının mantar tarifleri

Kremalı mantarlı makarna, kültür mantarı (Agaricus bisporus) ve istiridye mantarı (Pleurotus ostreatus) ile

Makarna ve risotto Kremalı mantarlı makarna Kültür ve istiridye mantarı, krema ve parmesanla, makarna suyunun yardımıyla ipeksi kıvam alan 30 dakikalık makarna. 30 dk Kültür mantarı Ana yemekler Kanlıca kavurma Sonbaharda çam ormanlarından gelen kanlıcanın Karadeniz ve Marmara usulü tereyağında soğanla kavrulmuş hâli; 35 dakikada hazır. 35 dk Kanlıca

Çıtır istiridye mantarı, istiridye mantarı (Pleurotus ostreatus) ile

Atıştırmalıklar Çıtır istiridye mantarı Yoğurda yatırılıp baharatlı una bulanmış, derin yağda kızarmış çıtır istiridye mantarı; sarımsaklı yoğurt sosuyla. 37 dk İstiridye mantarı

İstiridye mantarından döner, istiridye mantarı (Pleurotus ostreatus) ile

Ana yemekler İstiridye mantarından döner Döner baharatlı yoğurt marinesinde bekleyip döküm tavada bastırılarak çıtırlaştırılan istiridye mantarı, lavaşta sumaklı soğan ve yoğurtlu sosla; 30 dakikalık marine hariç 40 dakikada hazır. 40 dk İstiridye mantarı

Trüflü tagliolini, trüf (Tuber spp.) ile

Makarna ve risotto Trüflü tagliolini Tereyağı ve Parmigiano ile bağlanan ince yumurtalı makarnanın üstüne taze trüf; İtalya'nın en bilinen trüf tabağı, 15 dakikada hazır. 15 dk Trüf

Kavak mantarlı spagetti (pioppino), kavak mantarı (Cyclocybe cylindracea) ile

Makarna ve risotto Kavak mantarlı spagetti (pioppino) Sarımsaklı zeytinyağında sotelenip beyaz şarapla kısık ateşte yumuşatılan kavak mantarı (pioppino) ile spagetti; iki kişilik, 30 dakikada hazır. 30 dk Kavak mantarı

Aralık ayı için yazılar

Mantar toplamak serbest mi, nerede ve nasıl toplanır?

Aralık ayında çıkan yenen mantarlar

Bal mantarı (Armillaria mellea): Bal mantarı sonbaharda, ilk yağmurlarla eylül sonundan aralığa dek çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ekim–ocak arasında yoğundur. Bal mantarının Türkiye kayıtları büyük ölçüde İstanbul'un kuzey ormanlarından gelir; Bolu, Düzce ve Yalova'da da kaydı var. KTÜ'nün yayını Karadeniz ladin ormanlarında Armillaria mellea'nın varlığını ve ağaçlara zararını inceler.

Şarap renkli hygrophorus (Hygrophorus russula): Bu tür Avrupa'da yaz sonundan sonbahar sonuna kadar çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ağustos ve aralık aylarındadır. Türkiye kayıtları az sayıdadır ve İstanbul'daki arboretum ile İzmir'den gelir.

Aralık ayında görülen yenmeyen türler

Danaburnu mantarı (Volvopluteus gloiocephalus): Danaburnu mantarı Türkiye'de sonbahar ve kış yağmurlarıyla çıkar; kayıtlarımız ekimden şubata uzanır, en çok aralık ve ocakta. Mayısta tek tük görülür.

Karakız mantarı (Tricholoma terreum): Karakız mantarı Avrupa'da sonbaharda çıkar; Türkiye GBIF kayıtları ekimden mayısa uzanır, en çok aralık ve mart aylarındadır.

Sık sorulan sorular

Aralıkta hangi mantarlar çıkar?

Ansiklopedimize göre aralık ayında 44 türün mevsimi sürer. Yenenlerden Mürekkep mantarı, Kulak mantarı, Bal mantarı, İstiridye mantarı, Kanlıca, Puf mantarı, Kavak mantarı ve Borazan mantarı bu aya girer. Mevsim bölgeye, rakıma ve yağışa göre birkaç hafta kayabilir.

Aralık ayında zehirli mantar çıkar mı?

Evet. Aralık ayında mevsimi süren zehirli ya da ölümcül türler: Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Ağulu mantar, Gri mürekkep mantarı ve Kurşuni pembe lamelli. Beyaz lamelli, sapında halka ve dibinde torba (volva) olan mantarlar hiç toplanmaz.

Aralık ayında mevsimi başlayan mantarlar hangileri?

Kaynaklarına göre mevsimi aralık ayında başlayan türler: Kıllı katmantarı ve Yer yıldızı mantarı.

Aralık ayında mevsimi biten mantarlar hangileri?

Kaynaklarına göre aralık ayından sonra mevsimi sona eren türler: Mürekkep mantarı, Kafes mantarı, Panter mantarı, Kükürt sarısı demet mantarı, Kanlıca, Kavak mantarı, Amanita citrina, Şarap renkli hygrophorus, Mıhbaşı mantarı, Yalancı çayır mantarı, Taneli suillus, Kızaran şemsiye mantarı, Trüf mantarı, Kurşuni pembe lamelli, Mor mantar, Kızıl sütlü çıntar ve At mantarı.

Aralık ayında en çok hangi bölgede mantar görülür?

GBIF ve iNaturalist'teki doğrulanmış kayıtlara göre aralık ayında en çok kayıt Marmara (294), Ege (108) ve İç Anadolu (46) bölgelerinden gelir. Kayıt sayısı gözlemcinin çokluğunu da yansıtır; mantarın yalnız orada çıktığı anlamına gelmez.

Aralık ayında mantar toplamak güvenli mi?

Yalnız kesin tanıdığınız türü toplayın. Aralık ayında ansiklopedimizde 5 zehirli ya da ölümcül tür mevsimdedir. Şüphede mantarı yemeyin; zehirlenme belirtisinde 112'yi arayın, Ulusal Zehir Danışma Merkezi'nin numarası 114'tür.

Aralık ayında mantarla hangi yemekler yapılır?

Bu ay mevsimi süren mantarlarla hazırlanan tariflerimiz: Bal mantarlı yahni, Borazan mantarlı risotto, Büyük huni şapkalı frittata, Çıtır istiridye mantarı, Fırında istiridye mantarı ve Fırında patatesli kirpi mantarı. Yabani mantar yalnız kesin tanındıysa pişirilir; marketteki kültür mantarı yıl boyu kullanılabilir.

Kaynaklar

Tüm kaynaklar (20)

Diğer aylar

Veri kaynağı ve lisans

Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.

Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.

Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.

Son güncelleme: 4 Kasım 2026Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir