Tür haritası · Clathrus ruber
Türkiye kafes mantarı haritası: nerede ve ne zaman çıkar?
Kafes mantarı (Clathrus ruber) haritamızda Türkiye'de 13 ilden 128 doğrulanmış gözlemle kayıtlıdır. En çok kayıt İstanbul, Muğla, Samsun ve Sinop illerinden gelir; gözlemler en çok nisan, mayıs ve ekim aylarında yapılmıştır.
- gözlem
- 128
- il
- 13
- bölge
- 4
- son kayıt
- 10.2026
İllere göre gözlem
- İstanbul104
- Muğla6
- Samsun2
- Sinop2
- Kocaeli2
- Balıkesir2
- Ordu2
- Aydın2
- Antalya2
- Bursa1
- Sakarya1
- İzmir1
- Osmaniye1
- Marmara 110
- Ege 9
- Karadeniz 6
- Akdeniz 3
Bağlantılı iller için il sayfamızda o ilde kaydedilen bütün türler var. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.
Hangi ayda çıkar?
Bu sayfa yalnız kafes mantarı türünün Türkiye'deki yerini anlatır: hangi illerde ve bölgelerde görüldüğünü, hangi aylarda kaydedildiğini ve hangi ortamda çıktığını. Noktalar GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı kayıtlardır; her ayın başında yeniden alınır ve bu sayfa kendiliğinden güncellenir.
Türü tanımak, yenip yenmediğini ve nasıl ayırt edildiğini öğrenmek için kafes mantarı sayfamıza bakın; burada tanım değil, konum ve mevsim bilgisi vardır. Bir kaydın olması mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez.
Kaynaklardaki Türkiye notu: Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 128 kayıt vardır; 104'ü İstanbul'dandır. Diğer kayıtlar Muğla, Samsun, Sinop, Kocaeli, Balıkesir, Ordu, Aydın, Antalya, Bursa, Sakarya, İzmir ve Osmaniye'dendir.
Kafes mantarı ile karışan zehirli türler
- Ölüm mantarı Amanita phalloides Ölümcül zehirli
Kayıtların bölgelere dağılımı: Marmara 110; Ege 9; Karadeniz 6; Akdeniz 3. En çok kayıt gelen iller sırasıyla İstanbul, Muğla, Samsun, Sinop, Kocaeli, Balıkesir, Ordu ve Aydın.
Daha az kayıt bulunan iller: Antalya, Bursa, Sakarya, İzmir ve Osmaniye. Kaydı olmayan bir ilde türün bulunmadığı söylenemez; kayıt yoğunluğu, o yörede kaç kişinin gözlem paylaştığını da yansıtır.
Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 28'i eylül–kasım, yüzde 50'i mart–mayıs, yüzde 8'i haziran–ağustos, yüzde 12'i aralık–şubat arasındadır. En yoğun aylar nisan, mayıs ve ekim.
Kaynaklara göre: Kafes mantarı ılık ve nemli dönemlerde çıkar. Türkiye'deki gözlemler her aya yayılır ama en çok nisan–mayıs ve ekim–aralık arasındadır.
Yaprak çürüntüsü, malç, odun yongası ve bahçe toprağında; park, bahçe, yol kenarı ve kıyı korularında. Akdeniz ikliminde yaygındır; tek tek ya da küçük gruplar hâlinde çıkar.
Ölüm mantarı (Amanita phalloides, ölümcül): Ölüm mantarının yumurtası da beyazdır. Boyuna kesitte ölüm mantarı yumurtasında şapka, lamel ve sap taslağı görülür; kafes mantarında jöle ve kırmızı kafes görülür. Kesmeden yumurta biçimli mantar yemeyin.
Pis kokulu boynuz mantarı (Phallus impudicus, yenmez): Aynı aileden; o da beyaz yumurtadan çıkar ve leş gibi kokar, ama olgunlaşınca kafes değil, uzun beyaz bir sap ve ucunda koyu bir başlık oluşturur.
Puf mantarı (Lycoperdon perlatum, yenen): Yumurta evresindeki kafes mantarı beyaz bir topa benzer. Puf mantarı boyuna kesilince içi baştan sona beyaz ve yumuşaktır; kafes mantarı yumurtasının içinde jöle ve kırmızı kafes taslağı görülür.
Clathrus archeri (Clathrus archeri, yenmez): Yumurtadan kafes yerine dört–yedi kırmızı kol açılır, ahtapota benzer.
Sık sorulan sorular
Kafes mantarı Türkiye'de nerede çıkar?
Haritamızda 13 ilden 128 kayıt var; en çok İstanbul, Muğla, Samsun, Sinop ve Kocaeli illerinden. Bölge olarak en çok Marmara, Ege ve Karadeniz.
Kafes mantarı hangi ayda çıkar?
Kayıtlar en çok nisan, mayıs ve ekim aylarında. Kafes mantarı ılık ve nemli dönemlerde çıkar. Türkiye'deki gözlemler her aya yayılır ama en çok nisan–mayıs ve ekim–aralık arasındadır.
Kafes mantarı en çok hangi ilde görülür?
En çok kayıt İstanbul'da; ardından Muğla, Samsun ve Sinop gelir. Bu sıra gözlemci yoğunluğunu da yansıtır.
Kafes mantarı nerede yetişir, hangi ortamı sever?
Yaprak çürüntüsü, malç, odun yongası ve bahçe toprağında; park, bahçe, yol kenarı ve kıyı korularında. Akdeniz ikliminde yaygındır; tek tek ya da küçük gruplar hâlinde çıkar.
Kafes mantarı hangi zehirli mantarla karışır?
En önemli benzerleri Ölüm mantarı (ölümcül). Ölüm mantarının yumurtası da beyazdır. Boyuna kesitte ölüm mantarı yumurtasında şapka, lamel ve sap taslağı görülür; kafes mantarında jöle ve kırmızı kafes görülür. Kesmeden yumurta biçimli mantar yemeyin.
Haritada kafes mantarı görülen yerde toplayabilir miyim?
Kayıt, toplama izni anlamına gelmez. Devlet ormanında ticari toplama izne bağlıdır, millî parkta toplama yasaktır; gitmeden önce orman işletme şefliğine sorun.
Bu haritadaki kayıtlar ne kadar güncel?
Kayıtlar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; il listesi, ay dağılımı ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (6)
- Wikipedia (EN): Clathrus ruber en.wikipedia.org
- First Nature: Clathrus ruber first-nature.com
- iNaturalist: Clathrus ruber (Türkçe ad ve Türkiye gözlemleri) inaturalist.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir