Tür haritası · Schizophyllum commune
Türkiye tüylü maymuncuk mantarı haritası: nerede ve ne zaman çıkar?
Tüylü maymuncuk mantarı (Schizophyllum commune) haritamızda Türkiye'de 19 ilden 169 doğrulanmış gözlemle kayıtlıdır. En çok kayıt İstanbul, Ankara, Muğla ve Manisa illerinden gelir; gözlemler en çok ocak, mart ve mayıs aylarında yapılmıştır.
- gözlem
- 169
- il
- 19
- bölge
- 6
- son kayıt
- 10.2026
İllere göre gözlem
- İstanbul79
- Ankara22
- Muğla16
- Manisa10
- Diyarbakır6
- Antalya6
- İzmir5
- Sakarya4
- Kırklareli3
- Samsun3
- Kocaeli3
- Karaman3
- Balıkesir2
- Tokat2
- Edirne1
- Denizli1
- Bursa1
- Aydın1
- Osmaniye1
- Marmara 93
- Ege 33
- İç Anadolu 25
- Akdeniz 7
- Doğu ve Güneydoğu 6
- Karadeniz 5
Bağlantılı iller için il sayfamızda o ilde kaydedilen bütün türler var. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.
Hangi ayda çıkar?
Bu sayfa yalnız tüylü maymuncuk mantarı türünün Türkiye'deki yerini anlatır: hangi illerde ve bölgelerde görüldüğünü, hangi aylarda kaydedildiğini ve hangi ortamda çıktığını. Noktalar GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı kayıtlardır; her ayın başında yeniden alınır ve bu sayfa kendiliğinden güncellenir.
Türü tanımak, yenip yenmediğini ve nasıl ayırt edildiğini öğrenmek için tüylü maymuncuk mantarı sayfamıza bakın; burada tanım değil, konum ve mevsim bilgisi vardır. Bir kaydın olması mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez.
Kaynaklardaki Türkiye notu: Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 169 kayıt vardır; bu, verimizde en çok kayıtlı türdür. Kayıtlar 19 ile yayılır; en çok İstanbul (79), Ankara (22), Muğla (16) ve Manisa (10).
Tüylü maymuncuk mantarı ile karışan zehirli türler
- Hindi kuyruğu Trametes versicolor Yenmez
- Kıllı katmantarı Stereum hirsutum Yenmez
- Crepidotus türleri Crepidotus spp. Yenmez
Kayıtların bölgelere dağılımı: Marmara 93; Ege 33; İç Anadolu 25; Akdeniz 7; Doğu ve Güneydoğu Anadolu 6; Karadeniz 5. En çok kayıt gelen iller sırasıyla İstanbul, Ankara, Muğla, Manisa, Diyarbakır, Antalya, İzmir ve Sakarya.
Daha az kayıt bulunan iller: Kırklareli, Samsun, Kocaeli, Karaman, Balıkesir, Tokat, Edirne, Denizli, Bursa, Aydın ve Osmaniye. Kaydı olmayan bir ilde türün bulunmadığı söylenemez; kayıt yoğunluğu, o yörede kaç kişinin gözlem paylaştığını da yansıtır.
Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 7'i eylül–kasım, yüzde 48'i mart–mayıs, yüzde 10'i haziran–ağustos, yüzde 33'i aralık–şubat arasındadır. En yoğun aylar ocak, mart ve mayıs.
Kaynaklara göre: Tüylü maymuncuk mantarı bütün yıl görülür; kuruyup yağmurla yeniden canlanır. Türkiye'deki gözlemler en çok aralık ile mayıs arasındadır.
Yapraklı ağaçların ölü dal, kütük ve kesilmiş odunlarında, bazen iğne yapraklılarda; güneşli ve kuru yerlerde bile yaşar. Sıra sıra ya da kümeler hâlinde, odunun yan yüzünde çıkar.
Hindi kuyruğu (Trametes versicolor, yenmez): Hindi kuyruğunun üstü renkli halkalıdır ve altında lamel değil, ince gözenekler vardır.
Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum, yenmez): Üstü tüylü ve sarı-turuncu tonludur, altı lamelsiz ve pürüzsüzdür.
Crepidotus türleri (Crepidotus spp., yenmez): Onlar da odunda yandan tutunan küçük yelpazelerdir, ama lamelleri yarık değildir ve spor izi kahverengidir.
Sık sorulan sorular
Tüylü maymuncuk mantarı Türkiye'de nerede çıkar?
Haritamızda 19 ilden 169 kayıt var; en çok İstanbul, Ankara, Muğla, Manisa ve Diyarbakır illerinden. Bölge olarak en çok Marmara, Ege ve İç Anadolu.
Tüylü maymuncuk mantarı hangi ayda çıkar?
Kayıtlar en çok ocak, mart ve mayıs aylarında. Tüylü maymuncuk mantarı bütün yıl görülür; kuruyup yağmurla yeniden canlanır. Türkiye'deki gözlemler en çok aralık ile mayıs arasındadır.
Tüylü maymuncuk mantarı en çok hangi ilde görülür?
En çok kayıt İstanbul'da; ardından Ankara, Muğla ve Manisa gelir. Bu sıra gözlemci yoğunluğunu da yansıtır.
Tüylü maymuncuk mantarı nerede yetişir, hangi ortamı sever?
Yapraklı ağaçların ölü dal, kütük ve kesilmiş odunlarında, bazen iğne yapraklılarda; güneşli ve kuru yerlerde bile yaşar. Sıra sıra ya da kümeler hâlinde, odunun yan yüzünde çıkar.
Haritada tüylü maymuncuk mantarı görülen yerde toplayabilir miyim?
Kayıt, toplama izni anlamına gelmez. Devlet ormanında ticari toplama izne bağlıdır, millî parkta toplama yasaktır; gitmeden önce orman işletme şefliğine sorun.
Bu haritadaki kayıtlar ne kadar güncel?
Kayıtlar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; il listesi, ay dağılımı ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (6)
- Wikipedia (EN): Schizophyllum commune en.wikipedia.org
- First Nature: Schizophyllum commune first-nature.com
- iNaturalist: Schizophyllum commune (Türkçe ad ve Türkiye gözlemleri) inaturalist.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir