Tür haritası · Stereum hirsutum
Türkiye kıllı katmantarı haritası: nerede ve ne zaman çıkar?
Kıllı katmantarı (Stereum hirsutum) haritamızda Türkiye'de 14 ilden 47 doğrulanmış gözlemle kayıtlıdır. En çok kayıt İstanbul, Manisa, Muğla ve Bolu illerinden gelir; gözlemler en çok ocak, mart ve mayıs aylarında yapılmıştır.
- gözlem
- 47
- il
- 14
- bölge
- 4
- son kayıt
- 09.2026
İllere göre gözlem
- İstanbul19
- Manisa7
- Muğla4
- Bolu4
- Balıkesir2
- Bursa2
- Düzce2
- Tekirdağ1
- Sakarya1
- Kırklareli1
- Osmaniye1
- İzmir1
- Kocaeli1
- Edirne1
- Marmara 28
- Ege 12
- Karadeniz 6
- Akdeniz 1
Bağlantılı iller için il sayfamızda o ilde kaydedilen bütün türler var. Kayıt yoğunluğu gözlemcilerin nerede çalıştığını da yansıtır.
Hangi ayda çıkar?
Bu sayfa yalnız kıllı katmantarı türünün Türkiye'deki yerini anlatır: hangi illerde ve bölgelerde görüldüğünü, hangi aylarda kaydedildiğini ve hangi ortamda çıktığını. Noktalar GBIF ve iNaturalist'teki araştırma düzeyi, koordinatlı ve lisanslı kayıtlardır; her ayın başında yeniden alınır ve bu sayfa kendiliğinden güncellenir.
Türü tanımak, yenip yenmediğini ve nasıl ayırt edildiğini öğrenmek için kıllı katmantarı sayfamıza bakın; burada tanım değil, konum ve mevsim bilgisi vardır. Bir kaydın olması mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez.
Kaynaklardaki Türkiye notu: Harita verimizde (GBIF ve iNaturalist) Türkiye'den 47 kayıt vardır; en çok İstanbul'dan (19), ayrıca Manisa, Muğla, Bolu, Balıkesir, Bursa, Düzce, Tekirdağ, Sakarya, Kırklareli, Osmaniye, İzmir, Kocaeli ve Edirne'den.
Kıllı katmantarı ile karışan zehirli türler
- Hindi kuyruğu Trametes versicolor Yenmez
- Yalancı hindi kuyruğu Stereum ostrea Yenmez
Kayıtların bölgelere dağılımı: Marmara 28; Ege 12; Karadeniz 6; Akdeniz 1. En çok kayıt gelen iller sırasıyla İstanbul, Manisa, Muğla, Bolu, Balıkesir, Bursa, Düzce ve Tekirdağ.
Daha az kayıt bulunan iller: Sakarya, Kırklareli, Osmaniye, İzmir, Kocaeli ve Edirne. Kaydı olmayan bir ilde türün bulunmadığı söylenemez; kayıt yoğunluğu, o yörede kaç kişinin gözlem paylaştığını da yansıtır.
Tarihli kayıtların yaklaşık yüzde 10'i eylül–kasım, yüzde 46'i mart–mayıs, yüzde 14'i haziran–ağustos, yüzde 27'i aralık–şubat arasındadır. En yoğun aylar ocak, mart ve mayıs. Haziran ve kasım aylarında haritamızda kayıt yok.
Kaynaklara göre: Kıllı katmantarı yıl boyu ağaçta kalır; kayıtlarımız neredeyse her aya yayılır, en çok mayısta ve kış sonunda (ocak, mart).
Ölü ya da kesilmiş yapraklı ağaçlarda: meşe, kayın, gürgen, fındık ve kavak dalları, kütükler ve odun yığınları. Odunda beyaz çürüklük yapar.
Hindi kuyruğu (Trametes versicolor, yenmez): Hindi kuyruğunun üstü daha çok renkli ve kadife gibidir, alt yüzeyinde ise beyaz, ince gözenekler vardır. Kıllı katmantarının altı düz ve sarı-turuncudur.
Yalancı hindi kuyruğu (Stereum ostrea, yenmez): Daha büyük ve daha belirgin renk bantlıdır, üstündeki tüyler daha kısadır; altı yine düzdür. Ayırmak çoğu zaman mikroskop ister.
Sık sorulan sorular
Kıllı katmantarı Türkiye'de nerede çıkar?
Haritamızda 14 ilden 47 kayıt var; en çok İstanbul, Manisa, Muğla, Bolu ve Balıkesir illerinden. Bölge olarak en çok Marmara, Ege ve Karadeniz.
Kıllı katmantarı hangi ayda çıkar?
Kayıtlar en çok ocak, mart ve mayıs aylarında. Kıllı katmantarı yıl boyu ağaçta kalır; kayıtlarımız neredeyse her aya yayılır, en çok mayısta ve kış sonunda (ocak, mart).
Kıllı katmantarı en çok hangi ilde görülür?
En çok kayıt İstanbul'da; ardından Manisa, Muğla ve Bolu gelir. Bu sıra gözlemci yoğunluğunu da yansıtır.
Kıllı katmantarı nerede yetişir, hangi ortamı sever?
Ölü ya da kesilmiş yapraklı ağaçlarda: meşe, kayın, gürgen, fındık ve kavak dalları, kütükler ve odun yığınları. Odunda beyaz çürüklük yapar.
Haritada kıllı katmantarı görülen yerde toplayabilir miyim?
Kayıt, toplama izni anlamına gelmez. Devlet ormanında ticari toplama izne bağlıdır, millî parkta toplama yasaktır; gitmeden önce orman işletme şefliğine sorun.
Bu haritadaki kayıtlar ne kadar güncel?
Kayıtlar GBIF ve iNaturalist'ten her ayın başında yeniden alınır; il listesi, ay dağılımı ve harita bu veriden kendiliğinden güncellenir.
Mantar zehirlenmesinde ne yapılır?
Belirti beklemeden 112 aranır; Ulusal Zehir Danışma Merkezi 114'tür. Yenen mantardan bir parça ya da fotoğraf hastaneye götürülür.
Kaynaklar
- 6831 sayılı Orman Kanunu (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- 2873 sayılı Millî Parklar Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr) mevzuat.gov.tr
- GBIF ve iNaturalist: Türkiye gözlem kayıtları (sitemizin haritası) gbif.org
Tüm kaynaklar (6)
- Wikipedia (EN): Stereum hirsutum en.wikipedia.org
- First Nature: Stereum hirsutum first-nature.com
- iNaturalist: Stereum hirsutum (Türkçe ad ve Türkiye gözlemleri) inaturalist.org
Veri kaynağı ve lisans
Gözlemler GBIF.org (insan gözlemi ve herbaryum örneği; coğrafi sorunu işaretli kayıtlar hariç) ve iNaturalist araştırma düzeyi kayıtlarından, 2 Kasım 2026 tarihinde alındı. Yalnız makro mantarlar (Agaricomycetes, Pezizomycetes) ve tür düzeyinde adlandırılmış kayıtlar. Her nokta kendi kaydına bağlanır; kaydeden kişi ve lisans (CC0, CC BY, CC BY-NC) kayıtta yazılıdır.
Harita: © OpenStreetMap katkıcıları. İl merkezleri: Wikidata. Bölge, kaydın GADM il adından; il adı olmayan kayıtta en yakın il merkezinden belirlenir. Korunan türlerde (iNaturalist "tehdit altında" ya da IUCN VU/EN/CR) konum ~10 km'ye yuvarlanır; iNaturalist'in gizlediği konumlar "yaklaşık" yazar.
Bir gözlem, mantarın o gün orada görüldüğünü gösterir; bugün orada olduğunu ya da toplanabileceğini göstermez. Gözlem sayısı, mantarın bolluğundan çok o bölgede kaç kişinin kayıt tuttuğunu yansıtır.
Son güncelleme: Hazırlayan: Poros Mantar editörlüğüDüzeltme bildir